Qatar zet megafusie in mijnbouw op de helling

De geplande megafusie van de mijnbouwreuzen Glencore en Xstrata staat op losse schroe- ven. Een van de grote Xstrata-aandeelhouders, het staats-investeringsfonds van Qatar, roert zich.

Kurt Vansteeland

Het Zwitserse Glencore, de grootste grondstoffenhandelaar ter wereld, zal zijn bod van 26 miljard dollar op het Brits-Zwitserse Xstrata, de vierde koperproducent ter wereld en de grootste exporteur van steenkool voor elektriciteitscentrales, aantrekkelijker moeten maken, wil het zijn slag slaan.

Het Qatarese staatsfonds Qatar Holding, dat de afgelopen maanden circa 4,3 miljard dollar (3,4 miljard euro) op tafel legde om zijn belang in Xstrata op te krikken tot 11 procent, verzet zich tegen het bod.

Qatar ziet wel brood in de fusie, maar niet op de voorwaarden die bij zijn instap in Xstrata in februari op tafel lagen. Toen werd overeen gekomen dat beide concerns zouden fuseren en dat Glencore 2,8 eigen aandelen zou geven voor een Xstrata-aandeel. Officieel was het een ‘fusie van gelijken’, maar in de praktijk krijgen de aandeelhouders van Glencore 55 procent van de fusiegroep in handen, die van Xstrata 45 procent.

De gasrijke Golfstaat vindt het bod echter „ontoereikend” en wil dat Glencore minstens 3,25 aandelen biedt per aandeel Xstrata. Dat is een prijsverhoging van 16 procent. Dat zou het bod waarderen op 30 miljard dollar.

Qatar is niet de enige ‘dissidente’ Xstrata-aandeelhouder. Eerder gaven Standard Life en Schroders, die samen ongeveer 2,9 procent van Xstrata in handen hebben, al te kennen dat ze op de algemene vergadering van Xstrata op 12 juli tegen de fusie zouden stemmen als Glencore zijn voorwaarden niet opkrikt.

Met Qatar erbij wordt de kans reëel dat die tegenstemmen hun effect sorteren. Samen bezitten ze ongeveer 14 procent in Xstrata, heel dicht bij de blokkeringsgrens van 16,48 procent. Glencore heeft een belang van 33,6 procent in Xstrata, maar mag volgens de Britse overnamewetgeving niet meestemmen. De deal moet door 75 procent van de stemgerechtigde Xstrata-aandeelhouders worden goedgekeurd.

Glencore liet deze week weten kennis te hebben genomen van het standpunt van de Qatarezen en voegde eraan toe „te gepasten tijde” te reageren. Het overleg met Qatar Holding is inmiddels begonnen.

De Xstrata-aandeelhouders zijn evenmin te spreken over de 173 miljoen pond (216 miljoen euro) ‘blijfpremies’, waarover het topmanagement van Xstrata bij de fusie onderhandelde. Xstrata-topman Mick Davis, die de dagelijkse leiding van de nieuwe fusiegroep krijgt, zou 29 miljoen pond extra ontvangen om nog drie jaar aan boord te blijven. Bestuursvoorzitter en grootaandeelhouder van Glencore, Ivan Glasenberg, is de beoogde president van de samengevoegde concerns.

Analisten en fusiespecialisten gaan er vanuit dat Glencore zijn bod zal verhogen. „Als je de deal wilt redden, moet het getal met een 3 beginnen”, zei een fusiespecialist het persbureau Bloomberg.

De ‘agressieve’ reactie van Qatar Holding is opmerkelijk. Normaal opereren zulke sovereign wealth funds meer achter de schermen om politieke neveneffecten te vermijden. Nu echter rolt Qatar de spierballen, zoals private equity-maatschappijen dat plegen te doen.

Qatar is niet aan zijn proefstuk toe als het gaat om investeringen in belangrijke Europese groepen. De afgelopen jaren toonde het fonds zich een belangrijke investeerder in Porsche, LVMH (luxeproducten), Barclays en Credit Suisse. Zijn jaarlijkse investeringsbudget schommelt tussen 30 en 40 miljard dollar.

© De Tijd

    • Marc de Roo
    • Kurt Vansteeland