Kijker krijgt controle

Meedoen aan een tv-quiz via de webcam. Televisie kijken met een tweede scherm. Omroepen betrekken met nieuwe initiatieven en slimme applicaties de kijkers bij tv-programma’s.

Voor de nieuwe quiz van Paul de Leeuw hoeven kandidaten hun huis niet meer uit. In Game of Fame spelen honderd mensen mee via hun webcam. Ze zitten thuis voor de pc en beantwoorden vragen. De eerste aflevering wordt uitgezonden op 13 augustus tijdens TV Lab. In die week test Nederland 3 nieuwe formats en probeert men handen en voeten te geven aan programmatische vernieuwing.

De publieke omroep liep lang voorop in innovatie in de audiovisuele sector. Niet alleen inhoudelijk, maar ook technologisch. Denk aan Uitzending Gemist en second screen-applicaties, waarmee kijkers op hun smartphone of tablet extra informatie bij de tv kunnen krijgen. Bovendien is de NOS nog zeer actief met connected tv (televisie met internet).

„De publieke omroep heeft geweldig werk gedaan”, zegt Monique van Dusseldorp, mediadeskundige en organisator van het Mediaparkjaarcongres vorige week in Hilversum. „Maar de echte innovatie vindt niet langer plaats bij de publieke omroep. Die rol is overgenomen door Talpa en de commerciële omroepen.”

Een groot mediabedrijf als Talpa probeert vooral slim samen te werken met kleine innovatieve partijen, zegt Van Dusseldorp. Zij noemt onder meer Ex Machina uit Amsterdam en Civolution uit Eindhoven. Het laatste maakt een tweede-scherm-programma dat aan het geluid van de tv herkent wat iemand kijkt en het bijpassende tweede scherm laat zien op tablet of smartphone. Ook RTL is actief: de app Kijkes moet de second screen voor heel Hilversum worden.

Ex Machina en Civolution hebben succes, ook buiten Nederland. Van Dusseldorp liet tijdens het Mediaparkjaarcongres ook vijf initiatieven zien die pas zijn begonnen (zie onderaan de pagina). Wat zij gemeen hebben: kijkers krijgen meer controle. In de nieuwe Cross Media Monitor, een brancheoverzicht van mediadenktank Immovator, staat het zo: „Gebruikers zijn niet langer eindstations maar knooppunten in een netwerk waarin informatie circuleert en waarin content wordt gedeeld.”

De publieke omroep kan vooral minder innovatief zijn, omdat fors wordt bezuinigd op de mediabegroting. In feite staat dat haaks op het voornemen van de overheid om de creatieve sector te stimuleren. De creatieve sector, waartoe de mediabranche wordt gerekend, moet uitgroeien tot een van de negen topsectoren.

Van Dusseldorp is echter positief. „Met de innovatie in de audiovisuele sector gaat het heel goed. Alleen duurt het vaak lang voordat een kansrijk initiatief op de markt komt. Sommige projecten kan je eigenlijk alleen realiseren als er een grote partij achter staat.” Een brug tussen kleine en grote mediapartijen noemt ze van groot belang voor de sector.

Door samenwerking kun je schaal bereiken, heb je meer profijt van je investeringen en voorkom je inefficiëntie, stelt de Cross Media Monitor. Een belangrijk deel van de groei in de creatieve industrie schrijven de auteurs toe aan de opkomst van zelfstandigen. „Meer dan in de rest van de economie is in de creatieve industrie sprake van schaalverkleining.” Het aantal banen in de creatieve sector stijgt (naar 280.000), terwijl de omzet daalt (tot 32,8 miljard euro).

Kent u ook voorbeelden van innovatieve sites? Mail benjamin@nrc.nl

    • Jan Benjamin