Oranje als grafsteen

E r dreigt geschiedvervalsing. Insiders menen te weten dat het Nederlands elftal op het EK ten onder is gegaan aan een gezagsvacuüm. De bondscoach zou het leiderschap hebben laten lopen in een surplace van pleinvrees voor verandering.

Bert van Marwijk in twee jaar vervreemd van zichzelf?

De vervreemding lag bij de spelers. Bert was ineens te straight en te stug geworden voor hun zeezieke verwaandheid.

Te ondiplomatiek. De kritiek dat hij te soft was, slaat dus nergens op. Onverschillig voor misbaar was hij al eerder. Van Marwijk is altijd zichzelf. Rotsblok van eigenzinnigheid. Wel oprecht, zij het wat onhandig in de communicatie.

Dat hij na het fiasco van het EK ontslag zou nemen, wist hij al bij het affluiten van de laatste wedstrijd. Aan evaluatiegesprekken had hij geen boodschap. Aan het pluche van de dug-out hecht hij niet.

Compromisloos met zichzelf.

Waar hij zich niet aan verwacht had, was de georkestreerde afbranding in de media. Toen die het karakter kreeg van een aanval op zijn integriteit gingen alle deuren dicht. Op zijn klompen voelde hij aan dat de krant van wakker Nederland de aanzet had gegeven tot een volksgericht. Met insinuerende franjeverhalen over lekken op hoog niveau.

Hij, de bondscoach, beschuldigd van hoogverraad.

Het kwetste hem diep. Deze wond heelt niet meer. Van Marwijk heeft het met Nederland gehad. In afwachting van een nieuwe club wordt hij weer een anonieme dorpeling aan de klaverjastafel. Het zou mij niet verbazen als hij weer een shagje troost opsteekt.

Met verbijstering noteerde hij de schijnheiligheid van een aantal spelers. Ze twitterden unisono dat ze verrast waren door het ontslag van de bondscoach en dat ze het jammer vonden.

Biechtstoelhypocrisie ten top.

Waren zij het dan niet die de bondscoach in de steek hebben gelaten? De grote ego’s vonden Van Marwijk niet samenzweerderig genoeg. Ze voelden zich te weinig gevierd in hun vermeende pracht en praal. Wesley Sneijder knorde dat hij niet expliciet genoeg „het mannetje” mocht zijn. Maar wat heeft Sneijder dan op dit EK laten zien? Hoger dan de enkels van Andrea Pirlo is hij niet gekomen. De zogenaamd beste speler van Oranje zit bij de samenstelling van hét EK-elftal niet eens op de bank.

Heeft iemand Robin van Persie de buffelstoot van Mario Balotelli zien voordoen? Niet eens schim van een Deense meeloper. En dat wordt nu op rekening van Van Marwijk neergeploft.

Ik weet dat hij opgelucht is dat het hoofdstuk Oranje is afgesloten. Maar pijn is er ook. Er is iets stukgemaakt in Bert. Hij heeft een slot geplaatst op zijn van huis uit al beperkte toegankelijkheid. Aan de borreltafel van wijsneuzige praathoofden op televisie komen we hem niet meer tegen. Oranje is als een grafsteen in hem neergedaald. Van Marwijk verdwijnt voor lange tijd uit ons publieke leven.

Hij kende de lijntjes van bepaalde spelers naar de pers die hem zo droevig maakte. Maar hij wist ook dat er geen beginnen aan is met het kaltstellen van sociale media.

Van Marwijk kan alleen in een robuust vertrouwen functioneren. Die kwetsbaarheid is geschonden, door spelers en media. En dus was de conclusie simpel: ontslag.

Sjacheren met zoenoffers, slijmteksten en politique politicienne kan hij niet.

Dan nog liever coach van Fortuna.

Na het EK, bij thuiskomst, is hij meteen in de onderduik gegaan. Elk spreken was hem te veel. Nu is hij met vakantie. Nou ja: op het strand ligt een man leeg te bloeden aan een gevoel van verstotenheid.

    • Hugo Camps