KNAW: geesteswetenschap samen in één instituut

De Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) wil al haar onderzoeksinstituten op het gebied van de geesteswetenschappen samenbrengen in een Amsterdam gevestigd KNAW Humanities Center.

Daarnaast investeert de Akademie de komende jaren 15 miljoen euro om de collecties van de instituten te digitaliseren en jong internationaal onderzoekstalent aan te trekken. „Daarmee laat de KNAW zien dat de geesteswetenschappen belangrijk voor ons zijn”, zegt Theo Mulder, directeur Onderzoek van de KNAW. Voor het instituut wordt een „prestigieuze” locatie gezocht.

In een vorig jaar verschenen rapport werd lof maar ook kritiek geuit op het functioneren van de instituten. Hoewel het niveau van het wetenschappelijk werk er goed of zelfs excellent was, werken er relatief weinig onderzoekers. Veel personeel doet ondersteunend werk, dat gericht is op collectiebeheer. Door de instituten op dit gebied te laten samenwerken, wil de KNAW geld vrijmaken voor meer wetenschappers.

Het is de bedoeling dat organisaties als het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust-, en Genocidestudies , het Instituut voor Internationale Sociale Geschiedenis en het Meertens Instituut binnen het nieuwe centrum hun identiteit behouden. De instituten zijn enthousiast over het plan, zegt Mulder. Wie er gaat verhuizen is nog onduidelijk. Het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis en het Meertens Instituut willen graag, maar hetNIOD zit al op een mooie locatie. „We gaan dit in goed overleg doen met alle betrokkenen. Zo’n verhuizing kan je maar één keer fout doen. Het moet als een paal boven water staan dat er sprake is van een verbetering van de huisvestingssituatie.”

Wat er gaat gebeuren met het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde (KITLV) in Leiden is onduidelijk. Vorig jaar dreigde opheffing voor dit instituut, maar dat gevaar is nu van de baan, zegt Mulder. „Dat wil niet zeggen dat het KITLV ook in Leiden blijft. Het gebouw daar moet voor veel geld verbouwd worden. Dan kan je er ook voor kiezen om andere dingen te doen. Maar ook hier geldt: als het instituut moet verhuizen, gebeurt dat in goed overleg.”

    • Bart Funnekotter