Een doelman van de buitencategorie

Nooit eerder won een speler of keeper 100 interlandduels. De Spaanse doelman Casillas leverde gisteren een unieke prestatie. Hij stopte ook nog een Portugese penalty.

Spain's goalkeeper Iker Casillas (C) makes a save next to team mate Andres Iniesta (L) and Portugal's Nani during their Euro 2012 semi-final soccer match at the Donbass Arena in Donetsk, June 27, 2012. REUTERS/Alessandro Bianchi (UKRAINE - Tags: SPORT SOCCER) REUTERS

Iker Casillas Fernández oogt als een gewone kerel, die als doelman van Real Madrid en het Spaanse nationale elftal gewoon zijn werk doet door gewoon ballen tegen te houden. Maar Casillas is geen gewone doelman. Hij is een buitengewoon goede en betrouwbare doelman. Buitencategorie.

In de voetbalmachine die Spanje heet wordt het radertje Casillas relatief weinig gebruikt. Maar het stagneert nooit. Zoals gisteren weer eens bleek tegen buurland Portugal in de halve finale van het EK. De Portugezen prikten en staken, maar kwamen niet voorbij Casillas. Alle ballen die op hem afkwamen hield hij tegen. En toen het er in de noodzakelijk geworden strafschoppenserie echt op aan kwam stopte de in kanariegeel geklede Spaanse doelman de eerste de beste door Moutinho ingeschoten bal.

Casillas ging stijlvol in een vloeiende beweging naar de rechterhoek. Alsof hij wist dat Moutinho daar de bal zou plaatsen. Mooie klassiek gestopte penalty. Maar het was niet alleen de manier waarop Casillas de bal tegenhield, het was vooral het moment waarop hij dat deed. Kort daarvoor had ploeggenoot Xabi Alonso de eerste strafschop namens Spanje gemist. Casillas voorkwam dat Portugal een mentaal voordeeltje kreeg.

Het zijn die momenten waarmee Casillas zich onderscheidt van zijn vakgenoten. Als doelman van de topploegen Real Madrid en Spanje heb je in wezen een ondankbare taak. Je krijgt weinig werk. En de spaarzame ogenblikken dat er een bal in jouw buurt komt word je geacht die tegen te houden, koud of warm, wel of niet geconcentreerd. Eén moment van onoplettendheid en je bent gezien.

Maar niet de stoïcijnse Casillas. Te midden van het Spaanse temperament houdt de Madrileen zijn hoofd altijd koel. Alsof hij uit ijs is opgetrokken. Het is geen toeval dat Casillas tegen Portugal een bijzonder record vestigde. De doelman is sinds gisteren ’s werelds eerste speler die honderd interlands winnend heeft afgesloten.

Honderd. Laat dat getal eens rustig op de geest inwerken. Dat is een score die je pas na een oneindig voetballeven zou kunnen bereiken. Maar Casillas (136 interlands) is pas 31 jaar, jong voor een baan die je tot ver in je veertigste kunt uitoefenen. En beweer nu niet dat die honderd overwinningen voornamelijk aan de Torressen, de Xavi’s, de Fabregassen, de Pedro’s, de Silva’s, de Villa’s en de Iniesta’s zijn te danken. Natuurlijk, zij maken de doelpunten. Maar Casillas houdt op cruciale momenten ballen tegen. Vraag het Arjen Robben, die op 11 juli 2010 in Johannesburg voor Casillas opdook en de bal via de teen van de doelman naast zag verdwijnen. Voetbalwijzen menen dat Nederland op dát moment de wereldtitel voetbal verspeelde.

Foutje van Robben? Of een staaltje vakmanschap van Casillas? Ontegenzeglijk het laatste. Het zijn de kwetsbare momenten voor een doelman. Maar Casillas heeft een antenne die hem waarschuwt waar het gevaar schuilt. En als Robben dan voor je opduikt weet Casillas instinctief hoe hij het doelvlak moet verkleinen. Dan is het geen toeval dat zijn been zo is uitgestoken dat het net de juiste lengte en de juiste hoogte heeft om die cruciale bal naast te werken.

Als evenwichtigheid een gezicht heeft, kijk naar Casillas. En kijk naar de clubs waarvoor hij heeft gespeeld. Dat is er maar één: Real Madrid. Maar daarvan is hij de aanvoerder. Net als van het Spaanse elftal. Een voorname rol in een land waar samenwerken tussen verschillende bevolkingsgroepen allerminst vanzelfsprekend is. Maar bij het aangaan van een nationale symbiose speelt Casillas een voorname rol. Hij nam contact op met Xavi Hernandez, toen de wedstrijden tussen Real Madrid en aartsrivaal Barcelona steeds gewelddadiger werden. Met als dieptepunt de wedstrijd om de Super Cup van vorig jaar, toen Real-trainer Mourinho zijn vinger in het oog van assistent-trainer Villanova prikte. Casillas en Xavi waren zo verstandig te voorkomen dat de clubvetes geen voortetterde wond binnen de nationale ploeg werd.

    • Henk Stouwdam