Njet van de SP tegen noodfonds zet onze pensioenen op het spel

Het is onbegrijpelijk dat de VVD en de SP zich keren tegen Europa. Laat de EU juist verder integreren, met één toezichthouder op de financiële sector, een sterkere positie voor de werknemer en meer innovatie, stelt Diederik Samsom.

Twee jaar hebben Europese politici de eurocrisis nu voor zich uitgeschoven. Twee verloren jaren, waarin regeringsleiders hun toevlucht zochten in tijdrekken en harde bezuinigingsopdrachten voor probleemlanden, waardoor de crisis niet is opgelost, maar zich juist heeft verspreid. Een Zuid-Europa dat wegzakt in recessie raakt immers ook de exporteconomieën van Noord-Europa.

En als politici het lef niet hebben los te komen van een simpele voor of tegen, blijft Europa doormodderen. De crisis wordt niet aangepakt, maar steeds een beetje vooruitgeschoven. Het is tijd voor een nieuwe agenda. Ik kies voor een nieuw Europa. Er valt geen tijd te verliezen. Het huidige Europa is machteloos bij zaken die er echt toe doen en blijft hangen in een dodelijke combinatie van een verouderde economie en een in beton gegoten bezuinigingsdrift. Deze tijd vraagt visie om een nieuw Europa vorm te geven.

1Allereerst moeten we de financiële sector aan banden leggen. Speculanten flitsen van land naar land. Banken hebben de vrije hand. Als je wilt voorkomen dat we speelbal van de financiële krachten blijven, kan het toezicht niet langer in elk land apart worden geregeld. Een nieuw Europa vergt één Europese toezichthouder met de macht om de foute bankiers en speculanten te stoppen. Daarnaast moeten een gezamenlijk garantiestelsel en een collectief steunfonds, opgebracht door de banken zelf, garanderen dat niet langer spaarders en belastingbetalers opdraaien voor probleembanken.

2Ten tweede moet een nieuw Europa urgent komen met een investeringspakket om uit de crisis te komen. De eenzijdige bezuinigingsagenda heeft meer kapotgemaakt dan ons lief is. Het is dringend nodig om de economie te versterken en te investeren in onze toekomst. Niet langer megabudgetten voor de landbouw, maar structuurfondsen of de Europese Investeringsbank inzetten voor innovatie, duurzame energie en een moderne maakindustrie. Zo realiseren we nieuwe groei waar de oude stilvalt, creëren we nieuwe banen waar de oude verdwijnen.

3Ten derde moet Europa socialer. De kracht van Europa ligt in de combinatie van een bloeiende vrije markt en krachtige sociale voorzieningen, betaald uit belastingen die daarvoor hoger liggen dan in bijvoorbeeld de Verenigde Staten. Maar dit model is nauwelijks nog houdbaar op nationale schaal. Werknemers worden internationaal tegen elkaar uitgespeeld op arbeidsvoorwaarden. Multinationals spelen landen tegen elkaar uit op gunstige fiscale voorwaarden. Dat gaat ten koste van werknemers en van de cruciale publieke voorzieningen. Afspraken over belastingtarieven, arbeidsvoorwaarden en minimumloon zijn nodig om Europa sterker en socialer te maken

Wie zijn dan onze bondgenoten in deze strijd voor een sterker en socialer Europa? Premier Rutte geeft niet thuis. Uit angst om VVD-kiezers weg te jagen, schuift hij de problemen in Europa voor zich uit: tot na 12 september. Wellicht goed voor de VVD-campagne, maar funest voor Nederland. Als we nu niet investeren in goed toezicht, in een agenda van groei en banen, dan lopen we de kans om economisch in nog veel zwaarder weer te raken.

Merkwaardig genoeg wil ook de SP er niets van weten. Terwijl ik had verwacht dat de SP onze bondgenoot zou zijn in de strijd voor een ander Europa. Hoe is het nu mogelijk dat een partij die, met ons, zegt op te komen voor de pensioenen van gewone mensen, niet bereid is die pensioenen veilig te stellen?

Het njet van de SP tegen een gezamenlijk noodfonds zet onze pensioenen op het spel. Immers, ons pensioengeld zit in Spaanse banken en bedrijven. Dus als die omvallen, zuigen ze dat geld mee. En hoe is het nu mogelijk dat de partij die zegt speculanten en banken te willen beteugelen, niet bereid is om de financiële sector echt eens aan te pakken via sterk Europees toezicht? Het enige waar de SP mee komt, is het inzetten van de Europese Centrale Bank voor het opkopen van staatsschuld. Dat betekent het aanzetten van de geldpers, zonder dat er beteugeling van banken of versterking van de economie tegenover staat. Het tegenovergestelde van wat nodig is.

Het is aan Rutte en SP-leider Emile Roemer om een eerlijk verhaal te vertellen aan de kiezers. Ik hoop daarbij vooral dat de SP een bondgenoot wordt van de Partij van de Arbeid in de strijd voor een sterk en sociaal Europa waarin landen naar elkaar toe groeien, profiterend van elkaars kracht en elkaars zwaktes opheffend. Een Europa dat meer is dan bureaucratie en boekhouden. Waarin collectieve welvaart boven individuele rijkdom gaat, waar samenwerking het wint van machtsuitoefening en waarin de toekomst van onze kinderen belangrijker is dan instantbevrediging.

We hebben nu de kans die toekomst waar te maken. Met iedereen die daaraan mee wil doen.

Diederik Samsom is partijleider van de PvdA.