Terg hem niet, want dan raakt Ronaldo in trance

Dankzij zijn onnavolgbare sterspeler plaatste Portugal zich voor de halve finales. Hij is ijdel en pedant, maar geen Europeaan voetbalt beter dan Cristiano Ronaldo.

De narcis van het bloemeneiland. Rake krantenkop om Cristiano Ronaldo te typeren. De voetballer van Madeira was gisteren de bloem waaraan alle Portugezen even wilden ruiken. Om te genieten van zijn intense schoonheid.

Want Ronaldo, en Ronaldo alleen, bracht Portugal gisteren naar de halve finale van het EK voetbal. Hij dribbelde met de bal, hij goochelde met de bal, hij deed wat hij wilde met de bal. Tot Ronaldo het na tachtig minuten tijd vond zijn show tegen Tsjechië te bekronen met een rake krachtige kopbal.

Zo, die demonstratie was afgerond. En Ronaldo liet zijn medespelers in de resterende tien minuten de 1-0 overwinning veiligstellen. Hij had daarvoor de 55.000 toeschouwers in het Nationale Stadion van Warschau, de Portugezen thuis en de miljoenen televisiekijkers in de rest van Europa laten zien wie de beste voetballer van het continent is.

Bij het verlaten van het veld trok de genotvolle voetballer nog even de aandacht van de camera met een schreeuw om aandacht. Alsof hij wilde zeggen: nu weten jullie wie er echt met een bal kan toveren. Maar ook om een lange neus te trekken naar zijn criticasters.

Bij Ronaldo is ijdelheid, pedanterie, zelfgenoegzaamheid en narcisme in één persoon verenigd. Dat stoot af; zijn houding en zijn maniertjes roepen ergernis op. In Warschau werden zijn acties en aanlopen voor een vrije trap met striemend gefluit vanaf de tribunes begeleid.

De openbare afgunst nam af naarmate de wedstrijd vorderde. En de bewondering steeg omgekeerd evenredig. Want hoezeer Ronaldo ook op iemands zenuwen werkt, uiteindelijk moet iedere oprechte voetballiefhebber de schoonheid van zijn spel erkennen. Ronaldo van het bloemeneiland Madeira is een bijzondere voetballer. En dat is ie.

Ronaldo is ook een sterke persoonlijkheid. Een man van stavast. Een aanvoerder in de letterlijke zin van het woord. Je mag gewend zijn aan massale schimpscheuten, het doet wat met een mens als hij, zoals gisteravond Ronaldo, bij vrijwel elk balcontact vanaf de tribune met hoon wordt overladen. Dan raak je de bal eens verkeerd, dan schiet je een keer over of raak je, zoals gisteren, twee keer de paal. Maar wat dan nog?

Bij Ronaldo werkt hoon ook als een drug. Hij haalt er zijn hallucinerende kracht uit. Terg hem niet. Dan wordt Ronaldo vals en raakt hij nog sterker gemotiveerd dan hij normaal gesproken al is. Juist dan wil de Portugees laten zien hoe stevig hij in zijn roze voetbalschoenen staat. En juist dan spreekt hij zijn onuitputtelijke bron van creativiteit aan.

Gisteren was zo’n dag. Tsjechië bood Ronaldo het podium om te excelleren. Hij passeerde, hij passte en wervelde over het veld. Ronaldo deed geen stap te veel, verdedigde nauwelijks mee, maar bracht eenmaal in balbezit als enige Portugees de Tsjechische verdedigingslinie voortdurend aan het wankelen. Tot die na tachtig minuten bezweek.

Uiteindelijk resteert de erkenning van zijn vakmanschap. Want Ronaldo mag een flierefluiter lijken, hij is dat ontegenzeggelijk niet. Althans niet tijdens het voetbalseizoen. Voor iemand bij wie de geneugten des levens zich dagelijks aandienen is Ronaldo opvallend serieus. Dat moet ook wel, want de sterspeler van Real Madrid werkt elk seizoen weer een moorddadig zwaar programma af. Tegen die achtergrond is het een godswonder dat Ronaldo nog de energie kan opbrengen een zwaar EK te spelen. Daar kan pakweg een speler als Robin van Persie een voorbeeld aan nemen.

Het mag zo zijn dat veel mensen Ronaldo zijn succes misgunnen, het zou een aanfluiting voor het EK zijn geweest als het Portugese wonderkind gisteren uit het toernooi was verdwenen. Omdat de stervoetballer voor de uitstraling niet gemist kan worden, maar ook omdat Tsjechië geen plaats in de halve finale verdiende. Sympathiek die Tsjechen, daar niet van, maar ondanks een goede doelman als Petr Cech op dit EK kwalitatief zwaar onder de maat. Portugal won, met 1-0. En zo hoorde het ook.

Die mening was de sterspeler zelf ook toegedaan. Ronaldo: „Wij hadden veel kansen en de Tsjechen niet één. Er was maar één ploeg die verdiende te winnen. Dat was Portugal.”

In tegenstelling tot Oranje hebben de Portugezen het grote ego van Ronaldo dienstbaar aan het elftal weten te maken. Geen medespeler, geen staflid die Ronaldo de status van de aanvoerder bediscussieert. Allen houden van Ronaldo. Zie hoe hij na afloop door ieder persoonlijk werd omhelsd. Daaruit sprak warmte, maar vooral acceptatie. Ronaldo weet dat hij zijn met minder voetbalkwaliteiten bedeelde ploeggenoten nodig heeft om eindelijk een grote prijs met de nationale ploeg te winnen. En zijn ploeggenoten beseffen dat ze voor dat doel niet zonder de brille van hun aanvoerder kunnen.

Sinds 2004, bij het EK in eigen land, ligt er weer een finale voor Portugal in het verschiet. Toen was hij nog een coming man. Woensdag speelt de superster Ronaldo in het Oekraïens Donetsk tegen de winnaar van Spanje-Frankrijk. Trainer Paulo Bento heeft geen voorkeur. „Tegen beide landen schat ik onze kansen als fiftyfifty. Ik verlang alleen van de spelers dat ze met dezelfde instelling als vandaag spelen.”

En dat Ronaldo zijn vorm weet vast te houden. Maar die woorden spoken alleen door het hoofd van Bento. Want de trainer weet dat maar één speler de sleutel van de Europese bekerkast heeft: Cristiano Ronaldo.

    • Henk Stouwdam