Ondertussen in Warschau - Boniek speelt weer, en scoort!

Polen is uitgeschakeld, maar overal in Warschau zie je ze nog overal liggen: prentbriefkaarten met daarop met de afbeelding van Boniek, in witrood Pools tenue. Maar is het hem wel? Zbigniew Boniek (1956) is de beste Poolse voetballer ooit. Terwijl Polen in de jaren grauwe jaren tachtig zuchtte onder communistische dictatuur, maakte Boniek de overstap

'Zbigniew Boniek' 'Zbigniew Boniek'

Polen is uitgeschakeld, maar overal in Warschau zie je ze nog overal liggen: prentbriefkaarten met daarop met de afbeelding van Boniek, in witrood Pools tenue. Maar is het hem wel?

Zbigniew Boniek (1956) is de beste Poolse voetballer ooit. Terwijl Polen in de jaren grauwe jaren tachtig zuchtte onder communistische dictatuur, maakte Boniek de overstap van Lodz naar Juventus in Turijn, waar hij samen met de Michel Platini de ruggengraat vormde van een het team dat in 1985 de Europacup I veroverde. De rossige middenvelder met de snor en de lange benen was de eerste Poolse voetballer die meer dan een miljoen euro euro verdiende, en de enige Pool die is opgenomen in de FIFA top-100 aller tijden.

Tijdens het Wereldkampioenschap in 1982 reikte het Poolse elftal, met Boniek en Feyenoord-speler ‘Wlodi’ Smolarek tot de derde plaats. Tijdens de wedstrijd tegen België in Barcelona (3-0) scoorde Boniek drie keer. De wedstrijd geldt nog altijd als het ultieme hoogtepunt van het Poolse voetbal.

Op de briefkaarten in de Poolse café’s is een juichende Boniek te zien, die zojuist het derde doelpunt tegen de Belgen heeft gemaakt.

Maar wacht even: is dat echt Boniek?

En waarom zijn de tribunes achter hem leeg en met onkruid overgroeid?

‘Boniek’ is een kunstproject van de Zwitserse kunstenaar Massimo Furlan (geen familie van de voetballer). Furlan is geïnspireerd door de helden van zijn jeugd. Zo was hij ooit eens Platini, in de gewonnen EK-finale van 1984 tegen Spanje. In 2007 speelde Furlan in het Nationale Stadion in Warschau de befaamde wedstrijd van Boniek tegen de Belgen– zonder tegenstanders en zonder bal. De bijeenkomst was bedoeld als afscheid van het oude Stadion Narodowy, dat plaats zou gaan maken voor het nieuwe rood-witte stadion, dat nu de rechteroever van de Vistula domineert.

Furlan rent niet zomaar rond. Onder het oog van 700 toeschouwers voerde de Zwitser in zijn eentje een choreografie uit die exact overeen komt met Bonieks acties gedurende de wedstrijd.

“Er waren zelfs Juventus-fans gekomen”, vertelt Bogna Swiatkowska, die de bijeenkomst organiseerde. “Zij dachten dat Boniek echt zou komen opdagen.”

Ter vergelijking hier de originele doelpunten uit 1982.

‘Boniek’ werd georganiseerd door Bec Zmiana (‘toevallige verandering’), een non-gouvernementele organisatie die zich tot doel heeft gesteld de kwaliteit van leven in Warschau te verbeteren. Tien jaar gelden begon Bogna Swiatkowska met het plaatsen van roze kunstof reeën op de wilde rechteroever van de rivier de Vistala. Inmiddels wordt ze de ‘tsarina van de kunsten’genoemd in Warschau. De kunsten in Warschau bloeien. Jammer alleen dat niemand het idee heet dat kunstenaars ook ergens van moeten leven, vertelt Swiatkowska: “Ga dan eens een fatsoenlijke baan zoeken, krijg ik vaak te horen.”

Bogna Swiatkowska. Foto Steven Derix / NRC

Bogna Swiatkowska. Foto Steven Derix / NRCBogna Swiatkowska. Foto Steven Derix / NRC

Bogna Swiatkowska was hoofredacteur van het muziekblad ‘Machina’ toen ze tien jaar gelden begon met Bec Zmiana. De slogan, die zo veel betekent als ‘toevallige verandering’, ontleende ze aan een Poolse cover van Van Morissons ‘Gloria’.

“Ik was blij toen Barack Obama de term ‘change’ centraal stelde in zijn verkiezingscampagne. Maar ook een beetje jaloers.”

Meer over Bec Zmiana:

Funbec.eu en Synchronicity Warsaw.

    • Steven Derix