Waarom maak je beter schoon met warm water?

Afwassen op de camping in een teiltje koud water valt niet mee. Waarom maakt warm water beter schoon dan koud water, vraagt Klaas Ronner uit Leeuwarden zich af.

In warm water gaat alles sneller dan in koud water, legt emeritus hoogleraar Paul Terpstra van Consumer Technology Research uit. Als de temperatuur stijgt, kan er in water meer worden opgelost. Afwasmiddel versnelt dit proces, omdat het vet in kleine bolletjes opbreekt. Bovendien wordt door het warme water ook het vuil zelf warmer. Vooral voor vet, het meest gevreesde afwasvuil, is dat belangrijk: warm vet wordt stroperig en vloeibaar. En komt daardoor makkelijker los van het bord of de pan.

Warm water is dus dubbel effectief: stoffen worden vloeibaar én lossen sneller op. Het is wel belangrijk dat het schoon te maken voorwerp of oppervlak mee opwarmt. Als je bijvoorbeeld heet water gebruikt op een koude vloer of wand, koelt het water zo snel af dat het effect van de warmte minimaal is.

Maar ‘hoe warmer, hoe beter’ gaat niet altijd op. Een woordvoerder van de Nederlandse Verenigingen van Zeepfabrikanten raadt af om met heet of warm water eiwitresten te verwijderen. De eiwitten, die in bijvoorbeeld voedsel- en bloedvlekken zitten, zullen bij temperaturen boven de 60 graden juist stollen. En blijven daardoor vastzitten aan het oppervlak. Een bekend probleem zijn borden met gestolde kaassaus: die was je beter af in koud water.

Bij vloerreinigers ontstaat een ander probleem. Vaak is er alcohol toegevoegd, om de vloer streeploos op te laten drogen, maar die verdampt in combinatie met heet water – waardoor er alsnog strepen ontstaan.

Ook bij de meeste nieuwe wasmiddelen moet je volgens de Vereniging uitkijken met de temperatuur. „Daaraan zijn vaak enzymen toegevoegd om vlekken snel te laten verdwijnen. Deze enzymen werken het best bij een temperatuur tussen de 30 en 50 graden. Bij hogere temperaturen gaan ze stuk en werken ze niet meer.”

Ook een vraag voor deze rubriek? Mail naar vraag@nrc.nl

    • Joke Beeckmans