Salman nieuwe kroonprins Saoedi-Arabië - ‘iets minder conservatief dan voorganger’

De nieuwe kroonprins van Saoedi-Arabië, prins Salman. foto AFP

De 76-jarige Saoedische prins Salman, tevens minister van Defensie, is vanmiddag officieel aangewezen als opvolger van de zaterdag overleden kroonprins Nayef bin Abdelaziz al-Saud, die gisteren is begraven. Dat heeft de Saoedische staatstelevisie vandaag gemeld.

Salman was de meest waarschijnlijke keus, die de 89-jarige koning Abdullah voor de tweede keer in negen maanden moest maken. De Raad van Trouw van invloedrijke prinsen heeft zijn keus bevestigd. Hij geldt als geestverwant van de koning en was gedurende vijf decennia de gouverneur van hoofdstad Riad, en is een volle broer van koning Abdullah.

Nayef was extreem conservatief en had goede relaties met de VS

Naar verwachting zet Salman de voorzichtige sociale en economische hervormingen van het land voort. Zijn voorganger Nayef zag, in tegenstelling tot koning Abdullah, niets in het houden van verkiezingen en al helemaal niets in de deelname van vrouwen daaraan.

Als minister van Binnenlandse Zaken, met onder andere de gewone en de beruchte religieuze politie onder zijn hoede evenals de geheime diensten, was Nayef verantwoordelijk voor de genadeloze vervolging van politieke activisten. Vrouwenrechtenactivisten waren bang dat wat er aan vooruitgang is geboekt onder Abdullah onder Nayef als koning weer zou worden geschrapt.

Nayef was ook meer uitgesproken in de buitenlandse politiek dan de huidige koning, harder bijvoorbeeld jegens de gevreesde shi’itische rivaal Iran. Hij onderhield mede daarom uitstekende relaties met de Verenigde Staten. Ook leverde zijn succesvolle campagne tegen het Saoedische Al-Qaeda-filiaal hem veel Amerikaanse lof op.

‘Salman zit tussen Abdullah en Nayef in’

Volgens buitenlandredacteur Carolien Roelants geldt Abdullah in het conservatieve land relatief als een hervormende koning:

“Salman houdt er conservatievere denkbeelden op na, maar is minder extreem en berucht dan zijn voorganger Nayef. Salman zit in die zin tussen Abdullah en Nayef in. Prins Ahmed (70), sinds 1975 onderminister van Binnenlandse Zaken en nu gepromoveerd tot minister, staat bekend als een relatief grote hervormer, meer nog dan Salman. Dat zit ‘m niet zozeer in zijn optiek ten opzichte van vrouwen, maar hij is milder tegenover de shi’iten.”

De laatste twee kroonprinsen, Sultan en Nayef, maakten deel uit van de machtige ‘Sudairi-zeven’, de zoons van Ibn Saud en Hassa al-Sudairi. In totaal drie zijn er nu dood, twee zijn in ongenade gevallen. Salman is eveneens een van hen.

Onduidelijke doodsoorzaak

De kroonprins was volgens persbureau Reuters sinds begin mei in het Zwiterse Genève voor medische controles en is daar ook overleden. Waaraan hij precies is overleden is nog niet bekend. Volgens Roelants kwam zijn overlijden onverwachts omdat niet bekend was dat Nayef ernstig ziek zou zijn.

Prins Nayef werd in oktober vorig jaar aangewezen als toekomstig opvolger voor koning Abdullah. Hij is minister van Binnenlandse Zaken en vicepremier van de huidige regering. Zijn benoeming na de dood van kroonprins Sultan werd vorig jaar verwacht, Hij was sinds 2009 als tweede vicepremier al reservekroonprins.

Het moment komt dichterbij waarop de volgende generatie, de zestigers, aan bod moet komen. Hier en daar zijn de afgelopen jaren kleinzoons van Ibn Saud als onderministers in de regering benoemd. Maar er moet nog een zware strijd worden geleverd tussen de talrijke facties van de koninklijke familie over de relatief weinige invloedrijke posten. Ibn Saud had 37 zoons, die op hun beurt weer een menigte zoons hebben geproduceerd.

    • Annemarie Coevert