Bart kan echt heel oranje zijn

De Oranjegekte heeft het laatste stadium bereikt: oranje mensen die niet meer weten dat ze oranje kleren dragen.

Nederland, Gouda, 16-06-2011 Gouda - In winkelcentrum Bloemendaal in Gouda zingt de band 'Dinges Enzo' voetballiedjes voor het winkelend publiek. Voor EK serie met Marcel van Roosmalen © Jan Dirk van der Burg Burg, Jan Dirk van der

Acht uur voor de wedstrijd tegen Portugal kwam het ANP met het bericht dat de ruim achthonderd bewoners van de Oranjecamping in optocht naar het Vrijheidsplein in Charkov marcheerden. Daar trad Danny de Munk op. Even later circuleerden de eerste beelden op het internet. Ik zag de bananenman – een vijftiger verkleed als oranje banaan – dansen met een oranje condoom. De meest gezongen liederen waren: ‘Alles of niets’ en ‘We gaan naar Warschau toe’.

De verwachting was dat ‘het leger’ in de loop van de avond zou aanzwellen tot tienduizend man, die dan – weer in optocht – naar het stadion zouden gaan. Volgens verslaggevers ter plekke reageerden de inwoners van Charkov ‘enthousiast’ en ‘verbaasd’.

„Zoiets hebben ze nog nooit gezien.”

Daar kan ik me iets bij voorstellen.

Types als Jack van Gelder raken ontroerd bij het zien van zo’n stoet landgenoten die trommelend en zingend door een Oostblokstad trekken, mij overvalt schaamte. Sinds het zo succesvol verlopen EK van 1988 zijn de zaken qua Oranjegekte compleet uit de hand gelopen.

In de Irenestraat in Goirle, sinds Koninginnedag landelijk nieuws omdat alles – behalve het wegdek – er oranje was, interviewde ik de bewoonster van nummer 2, een huis waarvan zelfs de ramen waren afgeplakt met oranje zeil. Er was een uitsparing waarachter een lichtkrant hing.

‘Aufwienerschnitzel’ knipperde het ding.

Bij de deurbel hing een houten voetbal van een meter doorsnee. Er deed een mevrouw open.

Of ze nog zin had in het EK?

Nou, niet bijzonder veel.

De rest van het gezin dan?

Ook niet.

Voor iemand die vanaf 30 april in een oranje huis woonde, waren het verrassende antwoorden. Ze wist niet waarom haar huis oranje was.

„Wij doen gewoon mee.”

Er viel een stilte bij de voordeur.

Daarna zei mevrouw dat ze het daglicht zo nu en dan mist, maar ze vond oranje wel een gezellige kleur.

Vorige week waren fotograaf Jan-Dirk en ik in de Orionstraat in Amsterdam Noord. We spraken een bewoner van een oranje huis, een man van in de veertig met een oranje pruik. Die pruik bleef zitten, ongeacht de resultaten van het Nederlands elftal. Want het Oranjefeest pakte niemand ze meer af. En er was toch nog iets om trots op te zijn: Nederland had toch maar mooi de gekste supporters.

„Maar je ziet dat ze het bij andere landen nu ook oppikken.”

Klopt.

Bij Rusland-Griekenland zag ik een blauw-witte Zorro en een Russische beer, de Denen zien er uit als Vikingen en tussen de Spanjaarden zit een stierenvechter met een geel-rode cape. Niets verontrustends: voorlopig blijven we met onze Oranje-indiaan, de Oranje-generaal, het oranje condoom en al die oranje kazen en molens echt nog wel even het gekst van allemaal.

Zaterdagmiddag bezochten fotograaf Jan-Dirk en ik winkelcentrum Bloemendaal in Gouda, waar het management de driemansformatie ‘Dinges Enzo’ had ingehuurd om het Oranjegevoel er ‘weer even in te tetteren’. Drie totaal oranje muzikanten trokken langs versierde etalages.

Voor de Xenos, waar ‘de levensechte keramieken tuinleeuw’ was afgeprijsd voor 149 euro, gaven ze een miniconcert.

Er passeerden diverse oranje mensen.

Een echtpaar – alle twee in een Heinekenrugnummershirt – liet de muziek – ‘Nederland die heeft die bal’, ‘Nederland, ooh Nederland’ en ‘Daar aan de waterkant’ – gelaten over zich heen komen. Boodschappentas tussen de benen.

„De Oranjesfeer zit er nog niet echt in”, zei de vrouw.

Maar dat kon bij een eventueel wonder van Charkov weer totaal anders zijn.

De man kondigde aan dat hij in dat geval gek werd en dat hij dan meteen weer oranje ging worden.

We wezen hem op zijn oranje shirt.

„Nee, maar dan echt oranje.”

Zijn vrouw: „Bart kan echt heel oranje zijn.”

De Oranjegekte heeft het laatste stadium bereikt: oranje mensen die niet meer weten dat ze oranje kleren dragen en aankondigen oranje te worden als Nederland wint. Met voetbal heeft het niets meer te maken.

    • Marcel van Roosmalen