235 maal liefde op Haagse Zomerexpo

Bezoekers van de jaarlijkse Zomerexpo in het Gemeentemuseum kijken naar het werk ‘Biggetjes schotel’ van Evelyn van Oosterhout. Foto Leo van Velzen

‘Liefde’ lijkt een nogal platgetreden thema voor een tentoonstelling. Toch roept het genoeg inspiratie op bij de kunstenaars die meedoen aan de jaarlijkse Zomerexpo voor amateurs en professionals in het Gemeentemuseum Den Haag, die zaterdag opende.

De ene deelnemer verbeeldt het thema tamelijk letterlijk, door een schilderij te maken van kussende geliefden, een Damien Hirst-achtige penis, of een stoel in de vorm van een hart bezet met diamantjes. Anderen zoeken een hoger abstractieniveau. Zo ligt in een van de zalen een fluwelen kleed, ingesmeerd met klei. Elders staat een blauw konijn. En in een vitrine staan kleine sculpturen van opgeblazen ingewanden. Daar is de link met liefde minder duidelijk.

Maakt het uit of elk kunstwerk direct aan het thema te relateren is? Laura Stamps, die de tentoonstelling samenstelde, vindt dat wel. „Maar het hoeft er niet heel dik bovenop te liggen. Belangrijker is dat deze verzameling kunstwerken een dwarsdoorsnee vormt van actueel werk dat kunstenaars uit heel Nederland hebben gemaakt.”

De Zomerexpo, waarvoor iedereen die kunst maakt zich kon inschrijven, werd vorig jaar voor het eerst in het Gemeentemuseum georganiseerd, naar het voorbeeld van de eeuwenoude Summer Exhibition van de Royal Academy of Arts in Londen en de Canvas Collectie in België. Om de werken die nu te zien zijn te selecteren, werden in maart en april drie voorrondes gehouden in Rijksmuseum Twenthe, De Overkant in Amsterdam en Cultuurhuis Stefanus in Utrecht. Er deden 1.640 mensen mee die elk maximaal drie werken mochten inleveren. Een jury maakte overdag een voorselectie van 551 werken, ’s Avonds keek een tweede jury ernaar. Zo bleven 235 werken over voor de tentoonstelling. De 551 die de eerste selectieronde overleefden, zijn allemaal te zien op de website van de Zomerexpo.

Hoe maak je een expositie met zoveel verschillende werken van evenzoveel verschillende kunstenaars? Laura Stamps heeft werken die een verwantschap lijken te vertonen bij elkaar gebracht. Een foto en schilderij waarop een persoon een doek over zich heen gedrapeerd heeft, hangen naast elkaar. Een sculptuur over ouderdom staat naast een schilderij over hetzelfde thema. Soms zorgt alleen kleur of sfeer voor een verband.

Wat opvalt is dat de meeste werken figuratief zijn en een verhaal vertellen. „Deze tentoonstelling laat goed zien hoe kunstenaars emoties vertalen in hun werk”, zegt Carlien Oudes, artistiek leider van de Zomerexpo. „Geluksmomenten, maar ook het melancholische verlangen naar verloren geliefden.”

Van de mensen die mogen meedoen aan de tentoonstelling heeft 71 procent een kunstvakopleiding gedaan. Fotograaf Jan Banning, die vorig jaar ook meedeed aan de tentoonstelling, is opnieuw een van de bekendere deelnemers. Zijn foto van een paar in omhelzing springt er duidelijk tussenuit, ook al hangt het aan een propvolle wand.

De organisatoren passen termen als ‘amateur’ of ‘professional’ niet graag toe op de deelnemers. De Zomerexpo is juist bedoeld om die twee groepen dichter bij elkaar te brengen, legt Carlien Oudes uit. „Het streven is meer dan alleen dat ene onontdekte talent op te sporen. Het gaat ons erom een podium te creëren voor het brede spectrum aan kunstenaars dat Nederland heeft, maar dat veelal niet zichtbaar is.”

„Het is een serieuze tentoonstelling, waarvoor we de zalen hebben vrijgemaakt waarin we normaal onze blockbustertentoonstellingen houden”, zegt Laura Stamps. Dat gaat ook volgend jaar weer gebeuren. Het thema is dan ‘aarde’. De voorbereidingen zijn al in volle gang. Vanaf 1 september kunnen mensen die willen meedoen zich inschrijven.