Terug naar Afrika

In het Westen raast de crisis. Afrikaanse emigranten die de armoede ontvluchtten, grijpen hun kans om terug te keren. Want in het land van herkomst wacht nu welstand.

Tijane (38) Foto Tanya Bindra

De Afrikaanse economie groeit en dat is niet alleen interessant voor buitenlandse investeerders. Afrikaanse emigranten die eerder het continent verlieten, zien nu kansen waar ze vroeger niet op hadden durven hopen.

In Nigeria groeide het bankwezen de afgelopen jaren explosief. Ghana en Oeganda kunnen hun geluk niet op na de ontdekking van olie voor de kust. Rwanda en Liberia zijn eindelijk politiek stabiel genoeg om buitenlandse ondernemers aan te trekken. En dat zijn maar een paar voorbeelden.

Na een jarenlang verblijf in het Westen wagen veel Afrikanen daarom de sprong. Ze keren terug naar huis. Meestal is hun eerste opzet om een eigen bedrijf op te zetten, maar soms ook willen ze eenvoudigweg ontsnappen aan de financiële crisis in het Westen.

Betrouwbare cijfers over het aantal Afrikanen dat terugkeert, zijn er niet. Maar in de praktijk kun je wel van een trend spreken. Nogal wat Afrikaanse hoofdsteden kunnen zich verheugen in een heterogene groep hoogopgeleide repatrianten, de repats, die loungebars openen, in de import gaan, of aan de weg timmeren in de financiële sector.

Lange tijd gold de overtuiging dat de beste kansen buiten het Afrikaanse continent lagen. Emigratie was een teken van succes, een rite de passage die het welzijn van de hele familie ten goede kwam. De armen migreerden binnen Afrika, de middenklassers vliegen de oceaan over. Naar schatting 40 procent van alle Afrikaanse migranten heeft een opleiding op universitair niveau voltooid.

Maar ze komen terug, als het kan. Elke succesvolle repatriant is een voorbeeld voor Afrikanen die in het buitenland een salaris bijeen schrapen. Niet dat de terugkeer altijd pijnloos verloopt. Maar juist omdat de repatrianten doorgaans een solide achtergrond hebben, hebben ze een relatief grote kans om te slagen in hun geboorteland.

    • Pauline Bax