Spaanse rente op recordhoogte

De rente op de Spaanse staatsschuld is vanmorgen voor het eerst sinds het begin van de eurocrisis boven de 7 procent uitgekomen. Het vertrouwen van financiële markten in het land is sinds de redding van de Spaanse banken afgelopen weekend totaal verdwenen. Ook de rente op Italiaanse schuld loopt snel op. De Italianen betalen voor staatsobligaties met een looptijd van tien jaar nu 6,3 procent.

De onrust op de markten begon afgelopen maandag al, nadat Europese leiders het weekend besloten hadden Spanje voor 100 miljard euro aan steun te bieden voor de noodlijdende bankensector. De manier waarop de steun gefinancierd werd (de Spaanse regering staat uiteindelijk garant voor terugbetalingen aan het noodfonds), leidde op papier al tot een verhoging van de Spaanse staatsschuld. Dat was voor kredietbeoordelaar Moody’s gisteren de reden om Spanje verder af te waarderen. Het land zit nu nog een stap boven de zogenoemde junkstatus. Spanje houdt rekening met een afwaardering van de hele Spaanse bankensector.

Het Europees statistisch bureau Eurostat zei gisteren dat ook de hoogte van het Spaanse begrotingstekort wel degelijk beïnvloed kan worden door de redding. Of dat daadwerkelijk gebeurt is afhankelijk van de manier waarop de redding en de sanering van de spaarbanken (cajas) wordt vorm gegeven.

Als de Spaanse rente zo hoog blijft, wordt de staatsschuld onhoudbaar. De rentelasten zijn dan te hoog om nog te kunnen dragen. De Spaanse staatsschuld was met 80 procent van het bruto binnenlands product tot de lagere in de zuidelijke eurolanden. Italië bijvoorbeeld heeft een staatsschuld die boven de 120 procent van het bbp ligt.

De regering Monti veilde vanmorgen voor 3 miljard euro aan kortlopend schuldpapier. De rente die Italië betaalde op deze obligaties met een looptijd van drie jaar lag met 5,3 procent bij anderhalf procent boven een soortgelijke veiling vorige maand. De Italiaanse rente stond sinds december niet zo hoog.

Beleggers maken zich zorgen of het hervormingsprogramma dat premier Monti vorig jaar aankondigde wel voldoende effect zal hebben. Als de maatregelen niet of maar gedeeltelijk slagen, is het niet uitgesloten dat ook Italië een beroep zal moeten doen op de Europese noodfondsen.

In de fondsen zit nu al niet genoeg geld om Spanje volledig te redden. Dat was een van de redenen om voor een beperkte redding van alleen de Spaanse banken te kiezen. Het noodfonds ESM, dat later dit jaar actief moet worden, kan maximaal 500 miljard euro lenen. De gecombineerde Spaanse en Italiaanse staatsschuld bedraagt bijna 2.800 miljard euro.