'Ministerie Landbouw wist eerder van Q-koorts'

Het ministerie van Landbouw zou al eind 2008 hebben geweten dat eenderde van de melkgeitenbedrijven besmet was met de Coxiella burnetii bacterie, die de Q-koorts veroorzaakt. Toch besloot de toenmalige minister van Landbouw, Gerda Verburg (CDA), pas eind 2009 besmette bedrijven te ruimen. Dat bleek gisteravond uit het programma Nieuwsuur.

Deze bevindingen kunnen van invloed zijn op het onderzoek van de Nationale Ombudsman naar het optreden van de overheid bij de uitbraak. Eind april werden de voormalige ministers Verburg en Klink (Volksgezondheid) onder ede verhoord. Zij ontkenden dat er fouten waren gemaakt. Het rapport van de ombudsman wordt binnenkort verwacht.

Het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie stelt dat de tests waarmee de besmetting kon worden vastgesteld nog in ontwikkeling waren en niet konden dienen als basis voor het besluit om boerenbedrijven te laten ruimen.

De Q-koorts is een infectieziekte die wordt overgedragen van dier op mens. In 2007 vond, vooral in Noord-Brabant, een uitbraak van de ziekte plaats rond geitenhouderijen. Minstens 25 mensen zijn gestorven als gevolg van de ziekte. Duizenden mensen raakten besmet. Volgens het RIVM kan dat aantal oplopen tot 50.000 in heel Nederland. Een deel van de patiënten lijdt aan een chronische vorm van de ziekte.

Volgens Nieuwsuur was de Gezondheidsdienst voor Dieren (GD) al sinds de zomer van 2008 bezig met het testen van melkmonsters met behulp van een erkende Franse DNA-test. De eerste bevindingen die erop wezen dat 30 procent van de bedrijven besmet was, werden in december 2008 aan het landbouwministerie gemeld.

Nieuwsuur liet onder anderen de arts-microbioloog Peter Wever aan het woord die de voorlopige uitslagen van 2008 als „zeer relevante informatie” omschreef „op het moment dat je middenin de grootste Q-koorts-uitbraak ooit bij mensen zit”.

Michel van den Berg, voorzitter van de belangenvereniging voor Q-koortspatiënten, noemde de bevindingen van Nieuwsuur vanochtend voor Omroep Brabant „in één woord verschrikkelijk”.

Piet Vellema van de GD zegt tegen deze krant dat de voorstelling van zaken door Nieuwsuur onjuist is. Er zijn inderdaad melktesten gedaan in 2008. Maar die zouden nog onvoldoende informatie hebben opgeleverd om als ‘monitoringsinstrument’ te kunnen dienen. Daartoe zou onderzoek uit maart 2009 onontbeerlijk zijn geweest, zegt hij.