Atoombom blijft dreigen

dvd en web

Countdown to Zero. Regie: Lucy Walker

dvd documentaire ****

Er zijn naar schatting nog 23.000 atoomwapens op aarde. Veel minder dan een aantal decennia geleden, maar toch. Het aantal landen dat kernwapens wil bouwen groeit. De wereld kijkt gespannen toe of Iran en Noord-Korea erin slagen uranium of plutonium te verrijken, waarna het een kleine stap is naar de atoombom.

De documentaire Countdown to Zero heeft prachtig archiefmateriaal en laat deskundigen aan het woord over de geschiedenis van de atoombom, van Robert Oppenheimer – de vader van de atoombom – tot de centrifuges in Iran. Het is een verbijsterende geschiedenis, vol menselijke fouten, ongelukken en gestolen uranium. Kubricks Dr. Strangelove, maar dan echt. Zo zagen de Russen een onschuldige raketlancering van de Amerikanen per abuis aan voor een nucleaire aanval. Hoge militairen renden al met het kastje met de rode knop naar Boris Jeltsin, maar hij weigerde te geloven dat het echt een aanval was en bleef kalm. „Gelukkig was hij niet dronken”, is het droge commentaar van een geïnterviewde.

De film laat zien hoe aannemelijk het is dat atoomwapens ooit in verkeerde handen vallen. Omdat de straling laag is en dus moeilijk te detecteren door douanescanners, is uranium eenvoudig te smokkelen. Waarna er alleen nog verrijkt uranium of plutonium toegevoegd moet worden.

De documentaire uit 2010 is een klein beetje achterhaald: zo leven Bin Laden en Gaddafi niet meer. Maar verder is Countdown to Zero nog zeer overtuigend als schrikbeeld. De meeste geïnterviewden, onder wie Tony Blair, Michail Gorbatsjov en Jimmy Carter, pleiten dan ook voor afschaffing van atoomwapens. Want je weet maar nooit.