Wedstrijd vol trauma

Ruslandcoach Dick Advocaat gaf een persconferentie in aanloop naar het beladen duel met Polen. Politieke vragen waren taboe.

Russia's coach Dick Advocaat watches his players during a training session prior to the Euro 2012 at Sulejowek stadium in Sulejowek June 5, 2012. Russia will play their first game of the Euro 2012 soccer championships against Czech Republic in Wroclaw on June 8. REUTERS/Jerzy Dudek (POLAND - Tags: SPORT SOCCER HEADSHOT) REUTERS

Redacteur Voetbal

Warschau. Mooie, typische Nederlandse naam voor een voetbalclub: Door Samenwerking Verkregen Pijnacker, kortweg DSVP. Maar zowel geografisch als kwalitatief ver verwijderd van Rusland en zijn nationale ploeg. De verbinding zit ’m in Dick Advocaat, die zich vanuit het dorp tussen Den Haag en Rotterdam heeft opgewerkt tot een internationale toptrainer. En nu als bondscoach van Rusland aanspraak maakt op de Europese voetbaltitel.

Zou de goegemeente van Pijnacker begin jaren tachtig het talent van Advocaat hebben herkend? Vrijwel zeker niet. De adoratie voor de trainer bleef steken op dorpsniveau. Drie jaar achtereen promoveren met DVSP, met een recordaantal van 67 overwinningen op rij, maakte hem de paus van Pijnacker, maar niemand die Advocaat destijds met een baan van tsaristische allure in verband zou hebben gebracht.

Maar wie Advocaat als voetballer heeft gevolgd, had kunnen weten dat in zijn gedrongen lichaam fanatisme en ambitie is samengebald. Advocaat is monomaan als het om voetbal gaat; hij ziet de bal als middelpunt van het universum. Zijn honger naar kennis in combinatie met zijn vastberadenheid heeft hem als trainer vervolgens naar een hoog, onafhankelijk niveau opgestuwd.

Advocaat is op bijna pensioengerechtigde leeftijd – in september wordt hij 65 jaar – gevorderd tot het peil waarop hij zelf de richting bepaalt. De Russische voetbalbond heeft dat gemerkt. Wie een overeenkomst met Advocaat sluit over een contract van twee jaar, met de clausule dat in april 2012 over de optie van nog eens twee jaar wordt besloten, moet niet vreemd opkijken dat hij naar PSV vertrekt als die afspraak wordt genegeerd.

Toen voorzitter Sergei Fursenko Advocaat vertelde dat de Russische bond na het EK voetbal over contractverlening wilde besluiten, stond zijn vertrek vast. „Dat was voor mij onacceptabel. Misschien dat een minder ervaren trainer met die aanvullende eis akkoord was gegaan, maar ik niet. Ik heb mijn principes”, zei Advocaat tegen het Russische persbureau Interfax.

Net zo vastbesloten reageerde Advocaat op het verzoek van de Poolse sportminister Joanna Mucha om tijdens het EK uit veiligheidsoverwegingen met het Russische team van hotel te veranderen. Geen sprake van, verordonneerde de bondscoach. Naast het Le Meridien Bristol hotel in Warschau, waar de Russen bivakkeren, hebben aanhangers van de verongelukte president Lech Kaczynski een monument ingericht waar zij maandelijks een herdenkingsbijeenkomst houden.

Een politiek gevoelige plek, omdat de president in april 2010 de dood vond in Rusland, waar hij een herdenkingsbijeenkomst voor de 22.000 gesneuvelde Poolse militairen uit de Tweede Wereldoorlog zou bijwonen. De Kaczynski-adepten geloven niet dat het vliegtuig door een fout van de piloot is neergestort, maar dat het een Russische aanslag betrof.

Ter verzachting van de gevoeligheden legde Advocaat met een aantal Russische delegatieleden eergisteren een krans bij het monument. Een politiek strategische zet om de spanning tussen beide landen niet verder onder druk te zetten. De spanning tussen beide landen wordt bovendien opgevoerd door een voor vandaag aangekondigde mars van naar verwachting zo’n 10.000 Russische supporters om de val van de Sovjet-Unie te herdenken.

Advocaat wenste gisteren op een persconferentie zijn kranslegging niet toe te lichten. Hij meed hoe dan ook politieke gevoelige onderwerpen. Bij alle vragen in die richting wees hij naar de voorlichter, die vervolgens zei dat alleen voetbal gerelateerde vragen gesteld mochten worden. Advocaat wenste de spanning tussen Rusland en Polen niet verder op te voeren.

Die houding typeert Advocaat. Hij heeft in de loop der jaren geleerd zijn emoties te beteugelen. De tijden dat hij zich opwond over perskritieken – zoals hij als bondcoach van Oranje deed bij het EK van 2004 in Portugal – is voorbij. De trainer heeft geleerd dat zo’n houding contraproductief werkt. Advocaat let tegenwoordig op zijn woorden. Tot in het extreme. De verplichte persconferentie voor de wedstrijd tegen Polen werd gisteren een gotspe. Of Advocaat antwoordde niet of hij sprak in dooddoeners. Zijn meest gewaagde uitspraak was dat hij het opportunistisch vond om Rusland na één overwinning al tot titelfavoriet uit te roepen.

Advocaat was evenmin te verleiden tot commentaar op Russische supporters die tijdens de wedstrijd in Wroclaw tegen Tsjechië vier stewards in elkaar sloegen. Net zo min ging hij in op de racistische uitingen van Russische fans in diezelfde wedstrijd ten opzichte van de zwarte Tsjechische voetballer Theodor Gebre Selassie. Advocaat handelt in die zaken zuiver pragmatisch. Hij heeft ooit toegegeven als clubcoach van Zenit St. Petersburg onder druk van racistische supporters af te zien van het aantrekken van donkere spelers. Tot op heden spelen bij Zenit alleen blanke voetballers. Voor zwarte spelers in Rusland is een uitwedstrijd in St. Petersburg een hel. Maar wat Advocaat van dergelijke zaken vindt, zal hij officieel nooit bekendmaken.

    • Henk Stouwdam