Vitaal en on-Russisch luchtig

Mahler Chamber Orchestra. Gehoord: 7/6 Muziekgebouw aan ’t IJ, Amsterdam.

Sinds 1700 spiegelt Rusland zich aan westerse kennis, kunst en cultuur. Tsaar Peter de Grote bekwaamde zich in Zaandam en Amsterdam in de scheepsbouw. Sint Petersburg liet hij aanleggen naar voorbeeld van de watersteden Amsterdam en Venetië. Tsarina Catharina de Grote importeerde duizenden schilderijen voor de Hermitage. En ook de Russische muziek werd goeddeels gecomponeerd naar westers voorbeeld.

Na zijn oer-Russische Le sacre du printemps (1913) componeerde Strawinsky vooral in neoklassieke stijl. En ook andere 20ste eeuwse Russische componisten waren gefascineerd door de Weense klassieke muziek, zo liet het Mahler Chamber Orchestra horen in A Russian Flirt with Haydn. Het programma besloeg zestig jaar: van de Klassieke symfonie (1917) van Prokofjev tot Schnittke’s Moz-Art à la Haydn (1977) – een grappige variant op de Abschieds Symphonie.

De Negende symfonie (1945) van Sjostakovitsj is bijna onbekommerde Haydn en net als Haydn schreef hij twee celloconcerten. In het Eerste celloconcert was de Amerikaanse Alisa Weilerstein de gedreven soliste, virtuoos maar soms irritant maniëristisch en met een niet altijd mooie en grote toon. Bij elkaar was het een buitengewoon plezierig, voortreffelijk gespeeld concert onder de internationaal furore makende dirigent Pablo Heras-Cassado, die in november het Concertgebouworkest leidt. Alles klonk opmerkelijk luchtig, briljant, speels, markant en vitaal, eigenlijk on-Russisch.

    • Kasper Jansen