Raad van State vreest pensioengat door AOW-plan Lenteakkoord

De Raad van State is kritisch op de maatregel in het Lenteakkoord om de AOW-leeftijd stapsgewijs te verhogen. Foto Hollandse Hoogte / David van Dam

De huidige plannen voor de versnelde verhoging van de AOW-leeftijd zorgen voor grote inkomensproblemen bij bijna-gepensioneerden. Daarvoor waarschuwt de Raad van State in een vanmiddag gepubliceerd advies.

De regering moet nog veel huiswerk doen om de inkomensproblemen bij de bijna-gepensioneerden te voorkomen, schrijft de raad. Lukt dat niet, dan moet de invoering een jaar naar achteren worden geschoven, aldus het adviesorgaan.

VVD, CDA, ChristenUnie, GroenLinks en D66 hebben afgesproken de pensioenleeftijd vanaf januari elk jaar met een aantal maanden te gaan verhogen, om te beginnen met één maand in 2013. In 2019 moet de AOW-leeftijd daarmee 66 jaar zijn, en in 2023 67 jaar.

‘Vooral arme ouderen dupe van AOW-plan’

De Raad van State vraagt zich af hoe de regering de ingrijpende inkomensgevolgen gaat opvangen voor de groepen die nu bijna met pensioen gaan, en opeens hun pensioendatum naar achteren zien verschuiven. Deze groepen hebben “weinig tot geen gelegenheid” om zich hierop voor te bereiden. Groepen die al met prepensioen zijn, hebben vaak geen gelegenheid het gat op te vangen, schrijft de raad. Vooral armere ouderen worden hier de dupe van.

De raad constateert bovendien dat nog veel wetten en regels moeten worden aangepast om de nieuwe regeling al met ingang van volgend jaar in te voeren. Zo moet het automatische ontslag op de 65ste verjaardag worden aangepast, en moeten uitkeringen zoals de bijstand langer doorlopen. De Sociale Verzekeringsbank heeft aangegeven dat een invoering volgend jaar een “zeer grote ict-inspanning vergt”.

Raad: beter om AOW-maatregelen jaar uit te stellen

Het kabinet had toen het nog missionair was juist afgesproken de verhoging in stappen van een jaar te doen, omdat het anders moeilijk uitvoerbaar zou zijn. Zo zou de berekening van de verplichtingen van pensioenfondsen te ingewikkeld worden. De Raad van State vraagt zich nu af of deze bezwaren met het nieuwe voorstel wel zijn weggenomen.

De raad is in principe positief over de verhoging van de AOW-leeftijd. Het adviseert de regering echter bij het uiteindelijke wetsvoorstel de vele onduidelijkheden beter toe te lichten en werk te maken van de benodigde aanpassingen van regels en wetten. Ook wordt gesuggereerd dat een invoering per 2014 een beter idee is. Dat levert volgend jaar wel een gat op van 145 miljoen euro.

    • Pim van den Dool