Veertig jaar na de beroemde foto gaat het goed met het napalm-meisje

De beroemde foto van de negenjarige Kim Phuc, die op 8 juni 1972 in Trang Bang samen met andere kinderen huilend en reddeloos over straat rent na een luchtaanval met napalm. Foto AP / Nick Ut

Veertig jaar geleden werd een van de beroemdste foto’s ooit genomen. Een negenjarig meisje rent daarop weg uit haar brandende Vietnamese dorp, napalm op haar lichaam. Fotograaf Nick Ut legde het beeld vast. De fotograaf en het meisje kijken nu terug op dat ene moment en wat er daarna gebeurde.

De fotograaf, voluit Huynh Cong “Nick” Ut, was destijds slechts 21 jaar oud. Volgens het achtergrondverhaal van zijn werkgever, persbureau Associated Press, bracht hij het meisje na het nemen van de foto (in het district Trang Bang, hier op de kaart) naar een klein ziekenhuis. Daar kreeg Ut te horen dat ze niet meer te redden was, maar hij eiste dat ze toch behandeld werd. Kim Phuc leeft nog en is nu 49 jaar oud.

In Saigon ontwikkelde hij na het ziekenhuisbezoek de foto, maar die leek aanvankelijk niet voor het grote publiek geschikt. Het meisje was immers naakt en dat zou normaliter niet toegestaan worden. Horst Faas, de legendarische oorlogsfotograaf die vorige maand overleed, vond echter dat de nieuwswaarde van de foto elke andere overweging irrelevant maakte en koos namens AP voor publicatie. Wel werd de foto bijgesneden en in een donkere kamer bewerkt: hier is in pdf-vorm het origineel te zien.

Fotograaf Huynh Cong "Nick" Ut staat met een afdruk van zijn wereldberoemde, Pulitzer-winnende foto op de plek waar hij genomen werd. Foto AP / Na Son Nguyen

Fotograaf Huynh Cong "Nick" Ut staat met een afdruk van zijn wereldberoemde, Pulitzer-winnende foto op de plek waar hij genomen werd. Foto AP / Na Son NguyenFotograaf Huynh Cong "Nick" Ut staat met een afdruk van zijn wereldberoemde, Pulitzer-winnende foto op de plek waar hij genomen werd. Foto AP / Na Son Nguyen

Phuc bleef ondertussen relatief onbekend, totdat ze op het punt stond een medische opleiding te beginnen. De nieuwe communistische leiders wilden haar inzetten als propagandamateriaal en daarom moest ze thuisblijven om buitenlandse journalisten te woord te staan - woorden die ze niet zelf mocht kiezen.

De foto zorgde er echter ook voor dat ze in 1982 voor medische behandeling naar West-Duitsland mocht afreizen, mede dankzij de hulp van een buitenlandse journalist. Later mocht ze zelfs gaan studeren in Cuba. In 1992 wist ze, op de terugweg van haar huwelijksreis, in Canada te ontkomen en was ze pas écht vrij. Ze nam direct contact op met Ut, die haar aanmoedigde haar eigen verhaal te vertellen.

Kim Phuc en Nick Ut afgelopen zaterdag bij een reünie in Californië. Foto AP / Jae C. Hong

Kim Phuc en Nick Ut afgelopen zaterdag bij een reünie in Californië. Foto AP / Jae C. HongKim Phuc en Nick Ut afgelopen zaterdag bij een reünie in Californië. Foto AP / Jae C. Hong

In 1999 verscheen het boek The Girl In The Picture, waarin ze voor het eerst vertelde hoe ze alles zelf beleefd had. Vandaag de dag woont Kim met haar man in Toronto. Ze heeft twee zoons. Ut, die nog altijd voor AP werkt, zegt dat hij “heel blij” is dat hij het meisje destijds hielp. “Ik noem haar mijn dochter.”

Meer Vietnam-foto’s van Nick Ut zijn hier te zien. Later vandaag chat de fotograaf via Facebook over zijn wereldberoemde foto.

    • Peter Zantingh