Research in Motion onderzoekt eigen lot

BlackBerry-maker Research in Motion waarschuwt voor meer verliezen en ontslagen. RIM „transformeert” dit jaar. De vraag is alleen: waarin?

Dit zijn de zinnetjes die beleggers er meteen uitpikken: „We hebben de hulp van zakenbanken JP Morgan en RBC Capital Markets gevraagd om alternatieve strategieën voor ons verdienmodel te onderzoeken.”

Het citaat komt uit een bericht van Research in Motion, de Canadese fabrikant van BlackBerry-toestellen. De nieuwe topman Thorsten Heins stuurde gisteren een update de wereld in met slecht nieuws: aanhoudende verliezen dankzij tegenvallende verkopen en extra ontslagen om meer geld te besparen. Dat het bedrijf aangeeft zakenbanken ingeschakeld te hebben is een omfloerste oproep voor geïnteresseerde kopers.

Research in Motion (RIM) zit in de problemen omdat het de concurrentie op de smartphonemarkt met Apple en Google/Samsung niet meer aankan. Afgelopen jaar verloor RIM 75 procent van zijn beurswaarde en gisteren werd de handel kort stopgezet om de tegenvallers te melden.

RIM stond aan de basis van de mobiele e-maildiensten, eerst voor zakelijke gebruikers en later ook voor gewone consumenten. Het bedrijf profiteerde een tijdlang van een groei op de consumentenmarkt dankzij de berichtendienst die voordelig is ten opzichte van sms’jes. Maar dat is in het tijdperk van WhatsApp, Skype en Facebook geen unieke eigenschap.

Op de zakelijke markt heeft met name de iPhone een deuk geslagen in het marktaandeel van de BlackBerry: bedrijven stellen werknemers in staat hun eigen apparaat te kiezen en dat komt RIM niet ten goede. RIM treuzelde intussen te lang met het vernieuwen van het besturingssysteem. Het management leek blind voor de terugval die branchegenoot Nokia moest ondergaan omdat het te lang vasthield aan het verouderde Symbian-systeem.

De komst van de nieuwe topman Heins, eerder dit jaar, heeft nog niet voor een opleving gezorgd. De BlackBerry zal nog veel meer marktaandeel verliezen voordat het nieuwe BlackBerry 10-platform voor de gedroomde herrijzenis zal zorgen. Het hoort bij de „transformatie”, zoals Heins de bezuinigingsoperaties noemt.

Hij zet al zijn geld op BlackBerry 10, dat vooralsnog niet meer dan een zeer prille testversie is. De wedergeboren BlackBerry zal dit najaar ook rechtstreeks moeten concurreren met de nieuwe iPhone die rond dezelfde tijd uitkomt.

Misschien lukt het RIM een partner te vinden en de reikwijdte van BlackBerry platform door middel van licenties te vergroten. Maar er is al bewezen interesse voor een volledige overname, bijvoorbeeld vanwege patenten die RIM beheert. Dat zijn kostbare wapens in een tijd dat concurrenten elkaar bestrijden met rechtszaken. Dat was tenslotte ook de reden dat Google vorig jaar een recordbedrag 12,5 miljard dollar uittrok voor Motorola. Die overname werd afgelopen week goedgekeurd en is nu officieel rond.

Mogelijke kopers uit de softwarehoek zijn Microsoft, Amazon en Oracle – zij hadden al eerder gesprekken. Een andere kandidaat is Facebook, dat meer grip op de mobiele markt zoekt. Ook fabrikanten uit de hardwarehoek (HTC, Nokia, Samsung of Sony) kunnen overwegen of ze nog mogelijkheden zien voor de BlackBerry (braambes of rubus fruticosus). Maar het kan ook zijn dat deze Canadese vrucht aan het einde van het jaar definitief over datum blijkt.