Duel tussen Moslimbroeder en generaal beslist strijd in Egypte

De revolutionairen van Tahrir zijn ontevreden. Het Egyptische presidentschap gaat naar een Moslimbroeder of een oud-generaal.

De Egyptische presidentskandidaat generaal b.d. Ahmed Shafiq, dé man van herstel van orde en gezag, heeft zijn eerste campagnepunten in de eindstrijd binnen. Uit woede over Shafiqs doorgang naar de tweede en definitieve verkiezingsronde tegen Mohammed Morsi, kandidaat van de Moslimbroederschap, bestormden betogers vannacht zijn hoofdkwartier en stichtten er brand. Wie er van uit gaat dat doorgaande onrust op het Tahrirplein toeristen en investeerders weghoudt en dat de economie rust behoeft, weet wie te kiezen op 16 en 17 juni.

Volgens de officiële uitslag van de eerste ronde kreeg Morsi bijna 25 procent van de stemmen en Shafiq bijna 24 procent waarmee zij doorgingen naar de beslissende tweede ronde. Derde werd met ruim 20 procent de linkse nationalist Hamdeen Sabahi, die het dichtst bij de revolutionairen van Tahrir staat, en vierde ex-Moslimbroeder Abdelmoneim Abol-Fottouh met 17 procent. Ex-minister van Buitenlandse Zaken Amr Moussa, die aanvankelijk kanshebber leek, kreeg uiteindelijk maar een kleine 11 procent. De opkomst bij deze eerste presidentsverkiezingen waarvan de uitslag niet vaststond, bedroeg slechts 46 procent.

De Egyptenaren hebben nu de keus tussen een „islamitische fascist”, Morsi, en een „militaire fascist”, Shafiq, zei Ahmed Khairy, woordvoerder van de liberale Vrije Egyptenaren Partij, tegen de krant Al-Ahram. Hij noemde het resultaat „het ergst mogelijke scenario”. Maar de revolutionairen van Tahrir hebben het na de val van president Mubarak nooit eens kunnen worden om gezamenlijk op te trekken.

Ex-luchtmachtcommandant Shafiq was een vertrouweling en de laatste premier van president Hosni Mubarak, en wordt gezien als de kandidaat van het nog steeds machtige leger. Drie weken na Mubaraks val, vorig jaar februari, dwongen de protesten tegen zijn aanblijven de militaire junta ook Shafiq naar huis te sturen. Ondanks een wet van het nieuwe, door de Moslimbroederschap gedomineerde parlement die medewerkers van Mubarak het presidentschap ontzegt, liet de door het leger benoemde verkiezingscommissie Shafiqs kandidatuur toe.

Misschien opmerkelijker was de eerste plaats van Mohammed Morsi. Hij is saai, stijf en formeel, en hij stond aanvankelijk op de laatste plaats in alle opiniepeilingen. Zijn verkiezingsresultaat is waarschijnlijk voornamelijk te danken aan de goede organisatie van de Moslimbroederschap. Maar is dit organisatietalent voldoende voor het presidentschap tegen Shafiq en het leger?

De ultraconservatieve Nour-partij, die eerst Abol-Fottouh steunde, heeft aangekondigd nu achter Morsi te staan. Maar meer seculiere partijen kijken niet uit naar een president van de Broederschap die regeert samen met een door de Broederschap gedomineerde regering. Anticiperend op hun wantrouwen liet de Moslimbroederschap de afgelopen dagen al uitlekken dat ze de post van premier of vicepresident aan Abol-Fottouh of Sabahi zou kunnen aanbieden en andere concessies kan doen. Dat geldt met name de religieuze toon van de nieuwe grondwet, die nog moet worden geschreven.

„De keuze kan niet zijn tussen een religieuze staat en een autocratische staat”, zei betoger Ahmed Bassiouni op Tahrir tegen het persbureau AP. „Dan is alles voor niets geweest.”