AU drijft Al-Shabaab in het nauw

Militairen van de Afrikaanse Unie in Somalië hebben een belangrijke stad ingenomen. De terreurgroep Al-Shabaab kan nu worden verslagen. De Kenianen zijn aan zet.

Oegandese militairen van de vredesmacht van de Afrikaanse Unie (AU) hebben de afgelopen dagen Afgoye, een belangrijke strategische plaats in Somalië, ingenomen. Voor het eerst loopt de terreurbeweging Al-Shabaab gevaar te worden verslagen door de vredesmacht. De Keniaanse interventiemacht in Zuid-Somalië moet Al-Shabaab nu de nekslag toebrengen. Maar terroristische aanslagen in Kenia, zoals gisteren in de hoofdstad Nairobi, tonen het risico van zo’n militaire operatie.

„Deze tegenslag zullen ze mogelijk nooit meer te boven komen”, zei Paddy Ankunda, woordvoerder van de AU-vredesmacht, afgelopen weekeinde na de inname van Afgoye en de corridor die naar de stad leidt. In augustus vorig jaar verdreven de AU-militairen Al-Shabaab uit Mogadishu, maar de radicaal islamitische groep bleef aanvallen uitvoeren op de hoofdstad vanuit Afgoye. In de corridor hadden zich 400.000 ontheemden verzameld die deels onbereikbaar waren voor hulp.

Afgoye, 31 kilometer ten noordenwesten van Mogadishu, ligt op een kruispunt met wegen naar het noorden, westen en zuiden van het land. Al-Shabaab controleert grote delen van het zuiden en midden van Somalië en via de Afgoye-corridor exporteerde het bananen en houtskool, een inkomstenbron ter waarde van tientallen miljoenen dollar per jaar. Via de corridor en de belangrijke landingsbaan bij Danyile importeerden de moslimradicalen wapens.

De AU-vredesmacht van 12.000 man boekte tot voor kort weinig successen tegen Al-Shabaab. De militairen slaagden er niet in gebied buiten de hoofdstad te veroveren en was constant doelwit van aanslagen. Vermoedelijk 200 AU-militairen kwamen om sinds het begin van de missie in 2007. Daar komt nu verandering in. Ten zuidwesten van Afgoye nam eerder dit jaar een Ethiopische interventiemacht Baidoa in. Van deze stad zou de volgende militaire operatie richting Kismayo in Zuid-Somalië moeten gaan, de belangrijkste stad in handen van Al-Shabaab. Dan zijn de Keniaanse militairen bij Kismayo aan zet.

Zo’n 4.000 Keniaanse militairen vielen vorig jaar Zuid-Somalië binnen, na verscheidene ontvoeringen van en aanslagen op westerse toeristen in Kenia. Sindsdien heeft Al-Shabaab zijn acties in Kenia opgevoerd. Gisteren vond in een winkelcentrum in Nairobi een ontploffing plaats, waarbij 36 mensen ernstig gewond raakten. Premier Raila Odinga sprak van een terroristische aanslag. Sinds oktober vorig jaar werden ruim tien Kenianen gedood bij tien aanslagen in Nairobi, Mombasa en langs de grens met Somalië.

De Keniaanse militairen in Somalië zagen er tot nu vanaf een aanval tegen Al-Shabaab in Kismayo te lanceren. Sinds de slag bij Afgoye vluchten Al-Shabaabstrijders zuidwaarts en alleen de Keniaanse strijdmacht in Somalië beschikt over vliegtuigen om hen aan te vallen. De laatste veldslag met de door Al-Qaeda gesteunde extremisten zal plaatsvinden rond Kismayo en de Kenianen gaan daarbij een sleutelrol vervullen.

Naast de militaire progressie is er ook sprake van politieke vooruitgang. Eerder deze maand bereikten Somalische politici in buurland Ethiopië een akkoord waarbij in juli er een nieuwe grondwet komt evenals een nieuw federaal parlement. De 225 parlementsleden, de helft van het huidige aantal, zal de maand erop een nieuwe president kiezen.