Portretten van gewonde soldaten als kunst, therapie en waarschuwing

Oorlog is lelijk en verschrikkelijk. Maar het kan ook dienen ter inspiratie van mooie dingen, zoals kunst. De illustratoren van het ‘The Joe Bonham Project’ tekenen de verhalen op van Amerikaanse oorlogsslachtoffers om hun geschiedenis te documenteren en hun geestelijke herstel te bevorderen.

Name: 2012-05-27T161649Z_01_TBW02_RTRMDNP_3_AFGHANISTAN.JPG Caption: Two United States Army soldiers from Task Force Arrowhead talk at dusk at Forward Operating Base Apache in Afghanistan's Zabul Province May 27, 2012. REUTERS/Tim Wimborne (AFGHANISTAN - Tags: CIVIL UNREST MILITARY) IPTC Date: 16:16 27/05/12 Twee Amerikaanse soldaten bij zonsondergang in Afghanistan. Foto Reuters / Tim Wimborne

Oorlog is lelijk en verschrikkelijk. Maar het kan ook dienen ter inspiratie van mooie dingen, zoals kunst. De illustratoren van het ‘The Joe Bonham Project’ tekenen de verhalen op van Amerikaanse oorlogsslachtoffers om hun geschiedenis te documenteren en hun geestelijke herstel te bevorderen.

The Joe Bonham Project werd in 2011 opgericht door kunstenaar en gepensioneerd marinier Michael D. Fay. De beweging richt zich op het genezingsproces en rehabilitatie van gewonde soldaten en de tekenaars bezoeken daarom regelmatig militaire ziekenhuizen (voorbeelden van tekeningen).

Bekijk hieronder een video over het project:

Zo ook Jess Ruliffson (26), die haar tekeningen wil gebruiken voor een zogeheten graphic novel en Ray Alma (47), cartoonist voor Mad Magazine, die de gesprekken met soldaten gebruikt om zijn eigen 9/11 trauma te verwerken. De twee figureren in een video van het blog ‘At War’ die hoort bij een uitgebreide reportage over het werk van The Joe Bonham Project in The New York Times.

De gewonde soldaten in de reportage lijken echt wat te hebben aan de sessies, waarbij de kunstenaars vaak aan de voet van het bed zitten en urenlang met ze praten. Volgens sergeant Ross, die in het Naval Medical Center San Diego herstelt van oorlogswonden, is juist het gebruik van tekeningen de sleutel om zichzelf weer als ‘hele’ mensen te zien. Ross:

“Een foto laat zien wat jijzelf ziet als je naar je spiegelbeeld kijkt. Maar als iemand jou natekent, zie je wat zij zien als ze naar je kijken.”

De soldaten zien dat de tekenaars hen niet afbeelden als “monsters, maar als mensen”, voegt commandant James West aan. Hij is verantwoordelijk voor de geestelijke gezondheid van de patienten in het ziekenhuis in San Diego. Vol “Mensen volgens hem zien ze dat zijn “mensen” zijn “die anders zijn dan de rest van de maatschappij, maar desalniettemin een lichaam hebben en een persoon zijn”.

Een andere patiënt Derek McConnell (22) ziet een ander doel in zijn deelname aan het project, namelijk een manier om de Amerikaanse bevolking te wijzen op de verschrikkingen van oorlog. McConnel:

“Het is belangrijk dat de mensen zien wat wij hebben doorgemaakt. Ik heb littekens over mijn hele lichaam, ik heb een stoma, maar een been en zelfs dat is nog maar 25 centimeter lang. Dit is wat er met jonge mensen gebeurt als je oorlog voert.”