Rechtstreekse zakenvrouw, hard als het moest

Foto Familiearchief

Naar boven schoppen, nooit naar de mensen onder je. Die levensles kreeg zakenvrouw Mariëtte Barnhoorn al jong ingeprent. De in 1953 geboren hoveniersdochter had van 2002 tot 2009 de leiding over het Leidse uitzendbureau Luba.

Barnhoorn groeide samen met haar drie broers op in het keurige Aerdenhout. Althans, dat was het Noord-Hollandse dorp tijdens hun jeugd, zegt broer Pieter, voormalig CDA-wethouder in Haarlem. „Lommerrijk, beschaafd en beschermd. Maar met die hoge hekken rond de villa’s en de komst van de nouveau riche is het tegenwoordig minder geworden.” In het rooms-katholieke gezin Barnhoorn werd veel gediscussieerd over politiek en maatschappelijke onderwerpen.

Barnhoorn was na een afgebroken studie Engels en wisselende baantjes in 1986 binnengekomen bij Luba als projectmanager computertrainingen. Ze klom op binnen het bedrijf en werd in 2002 algemeen directeur. Toen groeide Luba van tien naar zestig vestigingen en steeg de omzet boven de 100 miljoen euro.

In 2004 werd Barnhoorn uitgeroepen tot zakenvrouw van het jaar. „Mariëtte was een goede manager die mensen haar vertrouwen gaf, maar hard was als het moest”, zegt Kaj Jalving, sinds 2000 directiesecretaris bij Luba.

Barnhoorn stond bekend om haar directe manier van communiceren. Ja is ja, nee is nee, en daartussen zit niks. „Het is bij mij: what you see is what you get”, zei ze in 2009 tegen het Leidsch Dagblad. „Ik denk dat mensen botheid wel eens verwarren met rechtstreeksheid. Ik kies niet altijd de meest diplomatieke route.”

In Leiden stond Barnhoorn mede aan het hoofd van ondernemersvereniging BV Leiden. Ze was zeer betrokken bij de stad, volgde de lokale politiek kritisch, en had een lange lijst nevenfuncties bij onder meer culturele instanties en platforms voor ondernemers. Die betrokkenheid leverde Barnhoorn de Gouden Speld voor externe relaties van de gemeente Leiden op.

In 2004 overleed haar partner en voorganger bij Luba, Rob Mantel. „Pas na twee jaar was ze weer een beetje de oude”, zegt broer Pieter. In 2008 verkocht Mariëtte Barnhoorn haar aandelenpakket aan de Belgische t-groep NV, met als voornaamste aandeelhouder de Vlaamse overheid. Na haar vertrek bij Luba bracht ze elk jaar een paar maanden door in Portugal. Ze had een huis laten bouwen in een klein dorpje, op zo’n veertig kilometer van Coimbra. Pieter Barnhoorn: „Ze sprak binnen de kortste keren Portugees en was meteen betrokken bij de lokale gemeenschap. Tussen de Engelsen in de Algarve, dat was niets voor haar.”

Hoewel haar carrière belangrijk was, leefde Barnhoorn niet alleen om te werken. Barnhoorn rookte stevig, was een wijnliefhebber en kon volgens broer Pieter „zeer goed” koken.

Een paar jaar geleden werd bij Barnhoorn baarmoederhalskanker geconstateerd. Haar baarmoeder werd verwijderd, maar de kanker bleek over haar hele lichaam te zijn uitgezaaid. „De arts zei dat ze nog maximaal een half jaar zou hebben, maar dat werden er twee.” Ze overleed op 14 mei en werd 59 jaar.