Bijkomen van een zorgvuldig opgeklopte hype

De teleurstellende beursgang van Facebook bewijst dat beleggers koeltjes reageren op al te verhitte verhalen uit Silicon Valley: sociale media blijven risicovol.

Op de eigen Facebook-pagina van technologiebeurs Nasdaq (facebook.com/nasdaq) is vrijdag 18 mei als ‘mijlpaal’ toegevoegd. Een week geleden ging het hoogst gewaardeerde technologiebedrijf uit de geschiedenis naar de beurs. Met een geschatte waarde van ruim honderd miljard dollar, als kroon op de internethausse die vorig jaar al voorzichtig vorm kreeg met de beursgang van webdiensten als LinkedIn, Groupon en Zynga – klein geld vergeleken bij de introductie van het grootste sociale netwerk ter wereld.

Maar het bleek een heel andere mijlpaal dan verwacht. De feestvreugde werd eerst verstoord door een computerstoring bij Nasdaq, omdat de systemen de piekbelasting niet aankonden. Ernstiger was dat de banken de Facebook-hype zo ver hadden opgeklopt dat het aandeel niet meer ‘popte’. Ondanks steunaankopen verdampte al snel 20 miljard van de beurswaarde: de gehoopte run van particuliere beleggers bleef uit. Blijkbaar hadden die de analistenrapporten wel goed gelezen, in tegenstelling tot institutionele beleggers die geld verloren met het gloednieuwe aandeel FB.

Een aantal van deze ‘gedupeerden’ klaagde dat hen koersgevoelige informatie was onthouden: Facebook had in de week voor de beursgang gemeld dat het moeite heeft geld te verdienen in de groeiende mobiele sector. Zakenbanken hadden die waarschuwing alleen aan intimi doorgegeven, luidt de klacht. Persbureau Reuters, dat de zaak als eerste meldde, noemt het alvast een beursschandaal. Het wachten is op het beloofde onderzoek van toezichthouder SEC.

SEC kijkt behalve naar de klachten over de informatievoorziening ook naar de computerstoring. De begeleidende zakenbank Morgan Stanley heeft beloofd om fouten die gemaakt zijn in de hectische eerste minuten van vrijdag de achttiende, alsnog te herstellen.

Na een rumoerige week blijken andere technologienoteringen niet bijzonder geleden te hebben onder de Facebook-perikelen. Branchegenoot LinkedIn, ook een sociaal netwerk, is deze week precies een jaar op de beurs en staat 6 procent hoger dan op de introductiedag. Met Groupon, een kortingsdienst met sociale eigenschappen, gaat het al lange tijd bergafwaarts – daar heeft de Facebook-neergang amper invloed op gehad.

Dat geldt niet voor Zynga, de spelletjesmaker die groot werd dankzij Facebook-games als Farmville. Beide bedrijven zijn nauw met elkaar verweven. Zynga levert het belangrijkste deel van de 15 procent omzet die Facebook niet met advertenties verdient. Het gaat voornamelijk om ‘in-app’ aankopen. Daarnaast is Zyngas-topman Mark Pincus aandeelhouder van Facebook. Pincus verkocht vorige week ongeveer 220 miljoen dollar van zijn Facebook-aandelen. Zynga kelderde afgelopen week tot de laagste waarde ooit en staat nu onder de 7 dollar, ruim een kwart onder de introductieprijs van december.

Terugkijkend past de Facebook-introductie in een patroon: beleggers blijken koeltjes te reageren op de verhitte verhalen uit Silicon Valley. Van een bubbel in sociale media is op de beurs in ieder geval geen sprake. Zelfs al gaat het om bedrijven met honderden miljoenen gebruikers, en bedrijven die bewezen hebben dat ze geld kunnen verdienen met advertenties. Dat rechtvaardigt geen waardering van 100 maal de laatst verdiende winst.

Tot nu toe is er één bedrijf dat de online advertentiemarkt aanvoert: Google met zijn alomtegenwoordige zoekmachine. Google werd deze week vrijgepleit van een klacht van Oracle (over gekopieerde code in Android), maar kreeg tegelijkertijd een tik op de vingers van de Europese Commissie: Google mag de eigen diensten niet voortrekken in de zoekresultaten.

Google ontkent en wijst naar Microsoft dat achter de klachten over dominantie zou zitten. De aartsconcurrent zou ook een hand hebben in recente verzoeken om miljoenen webpagina’s uit Googles zoekresultaten te filteren.

Een andere, veel oudere, technologiereus gebruikte deze week het tumult op de beurs om een grootscheepse reorganisatie aan te kondigen. HP schrapt 25.000 tot 27.000 arbeidsplaatsen waaronder vermoedelijk ook Nederlandse HP’ers. Het wordt de grootste inkrimping uit de geschiedenis van een van de grondleggers van Silicon Valley.

Ook een mijlpaal.