Kamer stemt in met noodfonds

Meerdere hoofdelijke stemmingen en een motie van wantrouwen tegen minister van Financiën De Jager (CDA) hebben de Nederlandse deelname aan het Europese Stabiliteitsmechanisme (ESM) niet in de weg gestaan.

Gisteren stemde de Tweede Kamer in met het permanente noodfonds voor de euro. Dat fonds krijgt een effectieve omvang van 500 miljard euro, waaraan Nederland daadwerkelijk 4,6 miljard euro bijdraagt. Daar komt een garantie bij van 35,5 miljard euro, waarop in noodgevallen een beroep kan worden gedaan.

Grootste kritiekpunt van een deel van de Kamer is dat het parlement in noodgevallen geen zeggenschap meer heeft over de in totaal 40 miljard euro. Op het moment dat de Europese Centrale Bank en de Europese Commissie samen tot een noodprocedure beslissen, kunnen de ministers van Financiën met een meerderheid van 85 procent – gemeten in financiële bijdrage – groen licht geven voor de besteding van maximaal 500 miljard. Dat is inclusief de Nederlandse garantie van 35,5 miljard.

De bijdrage van Nederland telt voor 5,7 procent, onvoldoende voor een veto. De bijdrage van Duitsland, Frankrijk en Italië is wel groter dan 15 procent en die landen hebben effectief een veto. Mocht het huidige vangnet van 500 miljard ontoereikend zijn, dan zal de minister van Financiën de Tweede Kamer toestemming moeten vragen voor een nieuwe bijdrage, zo is gisteren in de Kamer via een motie vastgelegd.

PVV-leider Geert Wilders deed vergeefse pogingen om het debat over het ESM over de verkiezingen heen te tillen, of in elk geval over het kort geding dat komende dinsdag door hem tegen de Staat wordt gevoerd. Wilders’ eis in dat geding is dat het demissionaire kabinet het wetsontwerp rond de Nederlandse deelname aanhoudt, en waarmee de ratificatie van gisteren wordt opgeschort. Via verschillende hoofdelijke stemmingen, die volgens het huishoudelijk reglement bij elk debat gehouden kunnen worden, trachtte Wilders een meerderheid voor uitstel te krijgen, maar steeds bleek een ruime meerderheid voor een snelle ratificatie te zijn.

Naast de PVV stemden ook de SP, ChristenUnie, SGP, Partij voor de Dieren en ex-PVV’er Hero Brinkman tegen deelname aan het ESM. Dat bracht de meerderheid geen moment in gevaar, want VVD, CDA, PvdA, GroenLinks en D66 zorgden samen voor ruim 100 van de 150 zetels.

De motie van wantrouwen van Wilders tegen demissionair minister De Jager (Financiën, CDA) kreeg minder steun dan zijn verzet tegen het ESM. Alleen de Partij voor de Dieren steunde de PVV hierin. Voormalig PVV’er Brinkman steunde de motie niet.