Ugh

Of Joan haar tooi vanavond nu wel of niet opzet, we kunnen er niet onderuit dat Nederland een indianeske act uitzendt. Een goede keuze, zo midden in de crisis, want de indianen geloofden ook niet zo in bezit. Toen ik jong was, was het normaal om ‘tsjing tsjang tsjong’ te zeggen Omdat wij ons dus

Of Joan haar tooi vanavond nu wel of niet opzet, we kunnen er niet onderuit dat Nederland een indianeske act uitzendt. Een goede keuze, zo midden in de crisis, want de indianen geloofden ook niet zo in bezit.

Toen ik jong was, was het normaal om ‘tsjing tsjang tsjong’ te zeggen

Omdat wij ons dus profileren als de indianen van Europa even iets over het woord ‘ugh’. Wie zich ooit heeft verdiept in de literatuur omtrent indianen, door bijvoorbeeld de Donald Duck te lezen, weet dat indianen voortdurend ‘ugh’ zeggen. Mijn aanname was altijd dat dat betekende dat ze aan het hoesten waren, omdat ze een grote trek van de vredespijp hadden genomen.

Dat blijkt niet waar te zijn. ‘Ugh’ is een verkeerd opgevangen woord uit de taal Muskogee, het gaat hier om het woord ‘hvo’. Hvo betekent ja. Blijkbaar zeiden de Muskogee indianen veel ‘ja’. De Europeanen die het hoorden hebben voor het gemak besloten om alle honderden indianentalen samen te vatten door dit ene woord. Hvo is gelukkig een redelijk gemakkelijk woord. Een bizon heet in het Muskogee bijvoorbeeld een ‘yvnvsv’ (waarbij ik eerlijkheidhalve moet zeggen dat die v’s worden uitgesproken zoals de e in ‘lopen’).

Ik vind het een prettig idee dat ‘ugh’ wel érgens vandaan komt. Er zijn veel vreemde talen waarvan wij alleen wat klanken nadoen, zonder dat die klanken ook maar in de verte verwijzen naar woorden in de betreffende taal. Toen ik jong was, was het normaal om ‘tsjing tsjang tsjong’ te zeggen als je een Chinees zag. Niet lullig bedoeld, maar gewoon om te laten weten: jij bent een Chinees.

Alle Afrikaanse talen werden verbasterd tot een politiek incorrect ‘oeleboele’. Amerikanen kon je nadoen door met een dikke r ‘wra wra wra’ te zeggen, en Russen zeiden ‘nebrodzjne’, of iets dergelijks. Op deze manier een vreemde taal nadoen straalt uit: het kan ons niet schelen wat je zegt, want het is toch onverstaanbaar. In de zeventiende eeuw waren er Nederlandse bijbelgeleerden die zeker wisten dat er in het paradijs Nederlands gesproken werd. Want andere talen waren niet te verstaan, dus wat had je daaraan?

Het songfestival getuigt van meer inzicht. Niet alleen weten we inmiddels dat eigenlijk niemand elkaar ooit echt begrijpt, we weten ook dat het niemand kan schelen dat we elkaar niet begrijpen. Dus bij Eurovisie is het beste wat je kunt doen: een tooi opzetten en een vrolijk deuntje inzetten.