'Wij zijn nu de pispaal, terwijl we ons werk deden'

Tof Thissen is boos. Zijn commissie krijgt de schuld van de negatieve publiciteit over GroenLinks. Maar: „Je kunt de regels niet lopende de procedure aanpassen.”

De voorzitter van de kandidatencommissie van GroenLinks krijgt het amper zijn strot meer uit, zegt hij. „Journalisten kijken me meewarig aan als ik erover begin.” Maar Tof Thissen zegt het toch: zijn kandidatencommissie heeft volgens de „geldende procedures” gehandeld.

„Het enige wat wij wilden weten: kán iemand dit werk doen? En bij Tofik Dibi was onze conclusie dat we hem niet zien als partijleider van GroenLinks.”

Afgelopen weekend kwam het oordeel van zijn commissie over Jolande Sap en Tofik Dibi naar buiten. Over Sap was dat oordeel positief: zij is „in meer dan voldoende mate geschikt” als politiek leider. Tofik Dibi niet: „Zijn optreden is vaak solistisch en soms onvoorspelbaar.”

U spreekt harde woorden over Dibi. Heeft u getwijfeld of u die wel openbaar moest maken?

„Natuurlijk hebben we dat besproken en daarover nagedacht. En het was niet gemakkelijk, maar dit is wel onze conclusie. Dit is onze tekst en hier staan we achter.”

Veel GroenLinksers verwijten u dat u te strikt aan de regels hebt vastgehouden. Tofik Dibi is een prominent Kamerlid. Waarom zouden de leden niet gewoon kunnen bepalen of ze hem als leider willen?

„Omdat je niet lópende de procedure de regels kunt aanpassen. Wij hebben in onze partij gedragsregels afgesproken, die we niet op een achternamiddag zomaar ergens hebben bedacht. Het volksvertegenwoordigerschap is een serieuze baan. Politicus zijn is een vák, waarin je aan kwalitatief hoge eisen moet voldoen.

„Wat als een wethouder uit een grote stad zich publiekelijk had aangemeld? Hadden we dan geen toets moeten doen, of diegene het lijsttrekkerschap wel aan zou kunnen? Waar liggen de grenzen dan? Kijk naar het CDA: daar hadden zich twaalf kandidaten voor het lijsttrekkerschap gemeld. Van die twaalf heeft de selectiecommissie van het CDA er zes laten afvallen. Hoe en waarom die mensen zijn afgevallen, dat weet niemand. Bij ons is dat openbaar geworden. En wij hebben ook de helft niet geschikt verklaard, alleen hadden wij maar twee kandidaten.”

Maar de manier waarop u aan de regels heeft vastgehouden, heeft de partij wel schade toegebracht.

„Onze conclusie is dat wíj als kandidatencommissie niets anders hadden kunnen doen. Paradoxaal genoeg zijn juist de mensen die publiekelijk hebben geprobeerd om de schade voor GroenLinks beperkt te houden, degenen geweest die onze partij schade hebben berokkend. Wij hebben zo zorgvuldig en consciëntieus mogelijk gehandeld. Dat mensen zich in het openbaar met ons werk bemoeiden, was heel lastig voor ons. Ze hadden vast de nobele bedoeling om de schade te beperken, maar die is door dat publieke debat alleen maar toegenomen.”

Had u niet gewoon naar die geluiden moeten luisteren?

„Die bevoegdheid hadden we niet. Ik heb talloze telefoontjes, mailtjes en sms’jes van leden gehad, en keer op keer uitgelegd: daar gáán wij niet over. Steeds weer heb ik gezegd: wend u tot Heleen Weening, de voorzitter van het partijbestuur.”

Tof Thissen spreekt steeds al snel en hard, maar nu verheft hij zijn stem nog luider. „Wij hebben van niemand te horen gekregen dat we iets anders moesten doen, ook niet toen de pleuris uitbrak vorige week. Wij zijn nu de pispaal, terwijl wij verdorie gewoon ons wérk hebben gedaan. We voelen ons als commissie in onze professionaliteit aangetast.”

Die kandidatenprocedure stamt uit de prehistorie, zei Tofik Dibi.

Thissen begint weer te schreeuwen. „Ja, dan denk ik hállo Tofik, alsjeblieft, dit hebben we zo met elkaar áfgesproken op het congres. Toen heb ik hem, en iedereen die afgelopen weekend kritiek had op de procedure, niet op het podium zien staan en horen zeggen dat het prehistorische regels waren. Mensen zijn zich gaan ergeren aan de procedure, en wij hebben als kandidatencommissie daarin de zwarte piet toegespeeld gekregen. Dat vind ik niet terecht en daar ben ik boos over.

„Het is niet fraai wat er in mensen naar bovenkomt om een voor hen hoger doel te dienen: je ziet dat zij om hun eigen imago te bewaken afstand nemen van mensen en standpunten die hen juist dierbaar zouden moeten zijn. Dat is voor ons als commissie zuur om te merken. Maar dat kruis, dat dragen wij in stilte.”

Vanavond begint Dibi met een achterstand in de strijd om het lijsttrekkerschap. Zijn concurrente is geschikt verklaard als leider, en hij niet.

„That’s all in the game. Dat is inherent aan de manier waarop wij werken, dit kan nu eenmaal het tragische en dramatische slot zijn voor een sollicitant in de procedure zoals wij die kennen.

„Eén ding wil ik daar nog over zeggen: iemand die publiekelijk roept dat hij kandidaat is voor het lijsttrekkerschap, die wéét dat hij het risico loopt dat de kandidatencommissie hem ongeschikt acht. Omdat zo de regels nu eenmaal waren: de kandidatencommissie zou een voordracht doen, zoals afgesproken.”