‘Niet GroenLinks, maar Rutte blokkeerde eerder Kunduz-coalitie’

Niet GroenLinks, maar demissionair premier Rutte zou in 2010 de formatie van een zogeheten Kunduz-kabinet hebben tegengehouden. Foto Foto Reuters / Robin van Lonkhuijsen

In tegenstelling tot wat demissionair premier Rutte beweert, was GroenLinks in 2010 wel degelijk bereid te onderhandelen over een coalitie met VVD, CDA, D66 en de ChristenUnie. Dat zeggen direct betrokkenen vandaag in NRC Handelsblad.

Op de vraag van een journalist of Rutte niet liever met de vijf partijen had geregeerd die onlangs het ‘Lenteakkoord’ sloten dan met de PVV, zei hij woensdag dat dit nooit is onderzocht omdat GroenLinks “daar toen niet, überhaupt niet over wilde spreken”.

Van deze woorden “klopt geen biet”, zegt toenmalig GroenLinks-leider Halsema. “Het valt mij behoorlijk tegen dat hij zijn verantwoordelijkheid voor zijn eigen keus voor de PVV probeert te ontlopen.” D66-leider Pechtold en voormalig ChristenUnie-leider Rouvoet bevestigen Halsema’s lezing. Pechtold: “Rutte zegt onnodig iets dat bezijden de waarheid is.” Volgens Rouvoet nam Halsema het initiatief om de drie kleine partijen bij elkaar te brengen. Zij wilde VVD en CDA een alternatief bieden voor samenwerking met de PVV.

‘GroenLinks bereid coalitie zonder PvdA te accepteren’

Nadat de formatie van Paars Plus was mislukt (VVD, PvdA, D66 en GL) en de onderhandelingen met de PVV waren begonnen, liet Halsema het CDA weten dat zij bereid was tot een coalitie zonder de PvdA. Dit wordt bevestigd door Ab Klink. Die was formatieonderhandelaar naast toenmalig CDA-leider Verhagen, voordat hij de fractie verliet uit onvrede over de keus voor de PVV.

Toen de formatie tussen VVD, CDA en PVV tijdelijk vastliep, had Halsema “uitgebreid contact” met Rutte, zegt zij. Daarin vertelde zij hem dat zij bereid was zonder de PvdA verder te gaan, als zij daarmee regeringsinvloed van de PVV kon voorkomen. De RVD zegt namens Rutte dat er toen inderdaad “telefonisch contact” was , maar dat “volgens GroenLinks eerst onderhandeld moest worden over een kabinet van VVD, PvdA, CDA, D66 en GroenLinks. Als de PvdA wegliep, was GroenLinks bereid te onderhandelen over wat nu de Kunduz-coalitie heet”. Ook deze lezing is “onjuist”, zegt Halsema.