Steunoperatie voor Chongqing komt op gang

De Chinese stad met de meeste inwoners zal niet op dezelfde manier aan de kant worden geschoven als zijn voormalige leider. Nu de uit de gratie geraakte Bo Xilai is afgezet, wordt een steunoperatie opgezet met hulp van de grootste Chinese ontwikkelingsbank en staatsbedrijven. Het met kredieten gefinancierde groeimodel van Chongqing is in diskrediet geraakt, maar de behoefte aan stabiliteit en groei blijft voorop staan.

De verwijdering van Bo als partijsecretaris van Chongqing in maart heeft buitenlandse investeerders afgeschrikt. Het Koreaanse Samsung Electronics heeft in april een andere westelijke stad, Xi’an, boven Chongqing verkozen als vestigingsplaats voor zijn nieuwe fabriek voor flash-geheugenkaarten. En de Amerikaanse private equity-firma TPG Capital, die geld heeft ingezameld om in Chongqing te beleggen, overweegt volgens de South China Morning Post meer middelen over te hevelen naar Beijing en Shanghai.

De financiële situatie van de stad is zorgelijk. Nu Bo van het toneel is verdwenen, is het risico levensgroot dat zijn favoriete projecten zullen worden stopgezet. In dat geval zou Chongqing komen te zitten met heel veel onvoltooide gebouwen.

Een groot deel van de nominale groei van het bruto binnenlands product (bbp) van de stad (26 procent in 2011) werd gefinancierd met behulp van leningen. Het begrotingstekort van de plaatselijke overheid bedroeg 11 procent van het bbp, veel méér dan de 3 procent van Beijing en Shanghai.

De centrale overheid is nu tussenbeide gekomen. De China Development Bank heeft in mei een memorandum met Chongqing getekend om meer geld te steken in wegen en sociale woningbouw. Dat kan op dit moment riskant lijken, maar is op de langere termijn economisch zinvol.

Het westen van China biedt betere groeiperspectieven dan het meer verzadigde oosten. De consumptie zou er ook sneller moeten toenemen, omdat arme mensen vaak een groter deel van hun inkomen aan consumptie besteden dan rijkere.

Ook staatsbedrijven hebben steun geboden. De bestuursvoorzitters van de grootste 117 staatsbedrijven van China komen vandaag bijeen in Chongqing, aldus plaatselijke overheidsfunctionarissen. Een van de mogelijkheden die wordt besproken, is dat Chongqing een voorkeursbehandeling krijgt op bijvoorbeeld energiegebied. De pogingen van de stad om een nieuw centrum te worden voor technologische bedrijvigheid is gefrustreerd door energietekorten.

De steeds vaker door winstmotieven gedreven staatsbedrijven van China hebben de neiging rijkere, minder risicovolle delen van China uit te kiezen voor hun groei. Maar nu particuliere ondernemingen minder enthousiasme aan de dag leggen voor Chongqing, moeten deze staatsbedrijven misschien doen wat hun wordt opgedragen, of dat nu financieel verstandig is of niet.

Menno Grootveld