Onderzoek AFM naar rol accountants bij woningcorporaties

Een nieuwbouwproject van woningcorporatie Vestia in Den Haag, genaamd 'Zeemeeuw II'. Foto NRC / Bas Czerwinski

De Autoriteit Financiële Markten (AFM) gaat een groot onderzoek doen naar de accountantscontrole in vrijwel de gehele woningcorporatiesector. Dat bericht NRC Handelsblad vanmiddag. Aanleiding zijn “meerdere signalen” over falend toezicht, onder meer rond de noodlijdende woningcorporatie Vestia.

Het onderzoek richt zich op de vier grootste accountants van Nederland: PWC, Ernst & Young, KPMG en Deloitte. In 2010 controleerden deze vier 318 van de 401 woningcorporaties, wat neerkomt op ruim 90 procent van de verhuureenheden in de sector. Ook controleerden deze vier de meeste van de acht corporaties die te weinig financiële buffers hebben, zoals uit een stresstest bleek.

Onlangs nam KPMG de ongebruikelijke stap om de goedkeuring van de Vestia-jaarrekening van 2010 in te trekken. De accountant twijfelt achteraf of de rentecontracten die Vestia dat jaar afsloot, goed in het jaarverslag staan. Door de risicovolle rentecontracten kampt Vestia met een miljardentekort. De treasurer (kasbeheerder) van Vestia, Marcel de V., zit vast op verdenking van onder meer fraude.

AFM vraagt accountants eigen controles kritisch te bekijken

De AFM heeft de vier accountants opgelegd “kritisch” al hun eigen controles van corporaties te bekijken en daarover te rapporteren. De AFM analyseert vervolgens “de kwaliteit van de controle en of de accountant voldoende deskundig en professioneel kritisch is geweest”, aldus een AFM-woordvoerder. De AFM wil zich niet uitspreken over de vraag of goedkeurende verklaringen terecht zijn afgegeven of niet. “Dat is aan de accountants zelf”, aldus de AFM. Na de zomer wil de AFM over de uitkomsten rapporteren.

Deloitte en KPMG zijn “positief” over het onderzoek. De accountants wijzen erop dat zij ook al intern onderzoek doen naar aanleiding van de zaak-Vestia. Deloitte was tot 2009 de accountant van deze corporatie. PWC begrijpt het onderzoek “gezien de maatschappelijke commotie”, maar hoopt dat de AFM over de verschillende accountants afzonderlijk zal rapporteren. Ernst & Young was vanochtend niet bereikbaar voor commentaar.

Bij Vestia verdwijnen minstens 100 voltijds banen. Gedwongen ontslagen onder de 1150 medewerkers worden niet uitgesloten. Verder wil Vestia zich meer richten op Zuid-Holland en een aantal van de vijftien woonbedrijven samenvoegen.