Onrust over Grieks vertrek euro

De dreiging van vertrek uit de eurozone hangt levensgroot boven de laatste poging in Griekenland een regeringscoalitie te vormen.

De leider van linkse partij Syriza, de grote winnaar van de verkiezingen afgelopen zondag, heeft gezegd dat hij zich er niet toe laat chanteren ‘medeplichtig’ te worden aan het ‘barbaarse’ bezuinigingsregime.

Nu kunnen alleen de conservatieve partij Nieuwe Democratie, de sociaaldemocraten Pasok en de nieuwe linkse partij Democratisch Links nog een regering vormen. Terwijl vanavond in Brussel de ministers van Financiën bijeenkomen om zich over de problemen in Griekenland en Spanje te buigen, zijn daartoe onderhandelingen. De kans van slagen lijkt klein. Waarschijnlijk gaan de Grieken op 17 juni opnieuw stemmen.

Als er nu verkiezingen zouden zijn, wordt Syriza volgens de peilingen nipt de grootste partij. Syriza wil de afspraken met de andere eurozoneleden eenzijdig opzeggen. Tsipras gokt erop dat de eurozone Griekenland dan niet laat vallen.

Het regende gedurende het weekeinde waarschuwingen dat Griekenland het beter niet op de spits kan drijven. Het uit de eurozone treden zou „ernstiger gevolgen voor dat land hebben dan voor de rest van de eurozone”, dreigde Jens Weidmann, de Duitse Bundesbankpresident. Zijn Belgische collega Luc Coene zei dat vertrek van Griekenland uit de eurozone niet uit te sluiten is. Op een conferentie in Estland spraken bestuurders van de monetaire unie over terugkeer naar de drachme.

Wat een jaar geleden nog werd gezien als een fatale klap voor de hele eurozone, wordt nu bediscussieerd als onwenselijk, maar behapbaar en vooral gevaarlijk voor Griekenland zelf. De EU is inmiddels beter in staat zich daarvan te herstellen, zei Eurocommissaris Olli Rehn in Estland. Commerciële banken hebben dit jaar door de kwijtschelding van ruim 100 miljard euro Griekse schuld, een groot deel van de klap al gehad.

De Grieken volgen de Europese speculaties over de ‘Grexit’ op de voet en met stijgende verontrusting. Tachtig procent wil de euro houden. In Kathimerini wordt een doemscenario geschetst waarin alle betalingen stoppen, direct schaarste ontstaat aan eerste levensbehoeften en energie, en paniek de overhand krijgt.

Dat Grieken de dreiging serieus nemen is te zien aan de Griekse spaartegoeden. In de week na de verkiezingen is ongeveer drie miljard euro opgenomen, meldt Proto Tema, beduidend meer dan gebruikelijk – de Griekse centrale bank kan dit vanmorgen overigens desgevraagd niet bevestigen. Na de schuldvermindering begin dit jaar was het vertrouwen juist toegenomen en groeiden de rekeningen in maart en april voor het eerst sinds lang weer.