Meneer Aarts rebellie

Opium special: Aart StaartjesNed. 2, 22.50-23.30 uur

„Ik heb de penis van Aart Staartjes aangeraakt. En daar ben ik best wel een beetje trots op. Dat had ik natuurlijk nooit kunnen denken toen ik als kindje De film van Ome Willem zat te kijken.” Cabaretier Theo Maassen vertelt over die keer dat hij Aart Staartjes moest wassen, in de serie Waltz.

Aart Staartjes, zo blijkt uit het portret dat Cornald Maas van hem maakte voor Opium, is „de peetvader van de Nederlandse kindertelevisie”. De acteur, zoon van een timmerman te Amsterdam-Noord, voedde in de jaren zeventig een generatie op in rebellie, met De Stratemakeropzeeshow, en het geniale J.J. de Bom voorheen: De Kindervriend. Daarnaast bedacht hij De film van Ome Willem en stond hij aan de wieg van Klokhuis en Sesamstraat.

Maas sprak met Theo Maassen, collega Joost Prinsen, regisseur Norbert ter Hall en zoon Paul. Staartjes blijkt een moeilijke, sombere man die ‘het leven kut’ vindt. Zoon Paul zegt dat zijn vader nooit kinderen had moeten krijgen.

Staartjes’ levenshouding is de basis van zijn vernieuwende werk: hij vertelt de kinderen geen sprookjes. Hij toont ze dat het leven zwaar is en dat je er om kan lachen. Misantropie maakt ook mooie personages. Chagrijnige kerels als Meneer Aart en J.J. de Bom (gespeeld door Prinsen) hebben soms een onverwacht kwetsbare kant.

Bovenal is Staartjes een opstandige man, die gezagsondermijnende kinder-tv maakte. De Stratemakeropzeeshow en J.J. de Bom behandelde zaken die volwassenen doorgaans proberen weg te houden bij kinderen: seks, dood, menstruatie, depressie en de geneugden van ontlasting. In zijn programma’s worden kinderen serieus genomen. Daarmee heeft hij de Nederlandse televisie blijvend veranderd.

WILFRED TAKKEN