Krijgsraad schort proces Bouterse op

De Surinaamse krijgsraad heeft vrijdag het Decembermoordenproces tegen onder anderen president Desi Bouterse voor onbepaalde tijd opgeschort. Volgens de krijgsraad moet de openbare aanklager eerst onderzoeken of de recente amnestiewet in strijd is met het grondwettelijk principe van niet-inmenging in een lopend proces. Op 8 december 1982 werden vijftien opposanten van het toenmalige militaire regime-Bouterse standrechtelijk geëxecuteerd.

Met het besluit gaat de president van de krijgsraad, Cynthia Valstein-Montnor, voorbij aan de intentie van de amnestiewet om het proces over de Decembermoorden onmiddellijk te staken, waardoor verdachten vrijuit gaan. Valstein-Montnor wees nadrukkelijk op grondwetsartikel 131, waarin staat dat „elke inmenging inzake de opsporing en de vervolging en in zaken bij de rechter aanhangig is verboden”. Advocaten van verdachten hebben veertien dagen voor hoger beroep. Ze hadden gevraagd de aanklager niet ontvankelijk te verklaren.

De amnestiewet die was een initiatief van Bouterses partij NDP. Volgens de vooraanstaande Surinaamse advocaat Freddie Kruisland, die nabestaanden vertegenwoordigt, heeft de krijgsraad „duidelijk gemaakt aan het parlement dat het er een rotzooi van heeft gemaakt”. Volgens hem wil de krijgsraad dat de aanklager de amnestiewet voorlegt aan de kantonrechter. Daarmee ligt de bal opnieuw bij de aanklager. Vorige maand had deze geen requisitoir willen uitspreken, omdat volgens hem eerst een constitutioneel hof moest worden opgericht om de amnestiewet aan de grondwet te toetsen.

Het is onduidelijk of de aanklager de wet nu toch voorlegt aan de kantonrechter, of eventueel het hof van justitie. De oprichting van een constitutioneel hof kan lang duren. Bovendien zou president Bouterse hierin ‘eigen’ mensen kunnen benoemen, die dan vervolgens moeten oordelen over een proces tegen hemzelf.

Een van de nabestaanden, actrice en theatermaker Helen Kamperveen, zei in een reactie tegen media in Paramaribo : „Ik ben niet in hoerastemming. Maar ik had me op het ergste voorbereid en dat is niet gebeurd”. Oud-justitieminister en huidig oppositieleider Chandrikapersad Santokhi noemde het tegenover deze krant „het allerbelangrijkste dat de krijgsraad zegt dat de onafhankelijke rechterlijke macht niet door de politiek mag worden aangetast ”.

De Internationale Commissie van Juristen toonde zich tegenover de Surinaamse nieuwssite Starnieuws „bezorgd” omdat de vraag over inmenging nu weer bij de aanklager ligt.