Jan van Mersbergen uit kritiek op uitreiking Librisprijs

Jan van Mersbergen/ Foto Bas Czerwinski

Auteur Jan van Mersbergen, zelf afgelopen maandagavond voor zijn zesde roman Naar de overkant van de nacht genomineerd voor de Libris Literatuurprijs 2012, uit via de literaire webblog Tzum kritiek op de manier waarop de uitreiking heeft plaatsgevonden.

In een interview met NRC Handelsblad van afgelopen dinsdag gaf Van der Heijden te kennen dat hij en zijn vrouw Mirjam Rotenstreich kort voor de uitreiking te horen kregen dat Tonio zou gaan winnen. Even later verscheen er een cameraploeg van Nieuwsuur om Van der Heijden naar aanleiding van de prijs voor zijn requiemroman te interviewen.

Over deze gang van zaken zegt Van Mersbergen tegen Tzum:

Ik begrijp dat hij thuis blijft en dat het voor TV zo moet, hij laat alleen camera’s toe als hij wint, maar ik vind ook dat je schrijvers hetzelfde moet behandelen. Als de organisatie hem vertelt dat hij gaat winnen en de andere genomineerden wordt niks verteld, dan is de bekendmaking eigenlijk alleen iets van: de anderen moeten nog even weten dat zij niet winnen.

In een reactie op deze kritiek schrijft juryvoorzitter Robbert Dijkgraaf  in een mail aan NRC Boekenblog:

,,Ik kan u toezeggen dat de volledige jury (inclusief de voorzitter) niet op de hoogte was van het feit dat de cameraploeg van Nieuwsuur contact had opgenomen met de heer Van der Heijden over een eventuele live-reactie in het geval hij de Librisprijs zou winnen.”

In een reactie per mail laat Patty Voorsmit, bestuurslid van Stichting Literatuur Prijs (de stichting die verantwoordelijk is voor de uitreiking van de Librisprijs) weten de reactie van Van Mersbergen niet te zwaar op te nemen. De bijzondere, emotionele lading rondom de winst van Tonio heeft haar aangespoord vlak voor de bekendmaking met Van der Heijden contact op te nemen.

,,De bekendmaking van de Librisprijs was voor Adri van der Heijden een emotioneel moment en hij en zijn vrouw hadden zich verontschuldigd dat ze niet bij het diner in het Amstel Hotel zouden zijn en dit graag in de beslotenheid van hun huis wilden vernemen en naar Nieuwsuur zouden kijken. Ik wist dat Nieuwsuur om de hoek van zijn huis voor het geval van der Heijden zou winnen, een cameraploeg gereed hield. Om toch deze zeer uitzonderlijke en niet eerder voorgekomen situatie enigszins in de hand te houden, vond ik, als secretaris van het Bestuur en verantwoordelijk voor de organisatie van de prijsuitreiking en de contacten met de pers, het, vooral gezien het onderwerp van het boek, in de eerste plaats respectvol en zorgvuldig naar de auteur toe dat hij niet opeens geconfronteerd zou worden met een tv-ploeg voor zijn neus. Ik heb daarom in dit zeer speciale geval hun uitgever die daar bij het echtpaar was om ze te steunen, gebeld en onder strikte geheimhouding haar toestemming gegeven, vlak voor de uitzending aan Adri te melden dat ‘Tonio’ de Prijs zou krijgen.

Uit Dijkgraafs reactie blijkt dat de jury daarvan niet op de hoogte was. Voorsmit onderkent dit in haar mail:

Niemand in het Amstel hotel was hier van op de hoogte. Daarna is het gegaan, zoals het gegaan is. Zo konden hij en zijn vrouw zich eerst heel even afzonderen om het nieuws in te laten werken.

Voorsmit schrijft in de mail nog steeds in te staan voor haar actie. Van der Heijden heeft ook aangegeven erg blij te zijn geweest met de manier waarop de uitreiking is verlopen.

Adri Van der Heijden heeft mij laten weten dat de Nieuwsuurploeg zich professioneel en waardig heeft opgesteld en hoopte op deze wijze toch zijn respect te betuigen naar de organisatie, de jury en degenen die de prijs mogelijk maken. We mogen Van der Heijden en Nieuwsuur daar dankbaar voor zijn. Het Bestuur heeft achteraf mijn handelwijze in dit zeer bijzondere geval goedgekeurd.”