Als je stilte wenst, zit je hier verkeerd

Een bont gezelschap van muzikanten, kunstenaars en ontwerpers zit onder één dak in Kytopia in Utrecht. Uiteindelijk zal het collectief moeten plaatsmaken voor een nieuwe wijk, maar zo lang het kan probeert iedereen alles uit de creatieve broedplaats te halen.

Twintig verschillende partijen huren ruimte in Kytopia. „Je hoeft hier maar iemand te vragen of ze spelen al mee.” Foto Evelyne Jacq

’s Morgens tref je er weinig mensen aan. Hooguit iemand die eens ergens op een bank is blijven slapen, na een nachtje doorjammen. Aan het einde van de middag loopt Kytopia aan de Zeedijk in Utrecht gestaag vol voor repetities, het uitwerken van ideetjes, het vangen van creatieve flows, het bijpraten in een van de ‘leefhoeken’.

Twintig verschillende partijen huren ruimte in Kytopia, het initiatief van Colin Benders, trompettist en bandleider Kyteman: een verzameling van muzikanten, kunstenaars, ontwerpers en organisaties die op basis van affiniteit onder één dak zitten. Het is een verzameling anti-kraakmuziekstudio’s, ateliers en kantoorruimten, waar dagelijks tussen de 30 en 60 mensen iets te zoeken hebben. Juist de tijdelijkheid – uiteindelijk zal Kytopia plaatsmaken voor de nieuwe stadswijk Zijdebalen langs het water – maakt dat iedereen er alles uit wil halen. Want hoe lang kan er nog gewerkt worden in de ruimtes boordevol oude analoge opnameapparatuur?

Kytopia opende in 2010, met creatieve geesten als C-mon & Kypski, DJ DNA, de hiphopstichting Habek van MC Pax, skateboard/filmbedrijf Falus en jazzhoornist Morris Kliphuis. Ook producer en deejay Mike Mago (33) van dancekollektief Boemklatsch is er al vanaf het begin bij, toen de ruimtes nog werden verdeeld. Meer dan enthousiast is hij over hoe zijn studio hier hem heeft doen groeien als artiest: „Ik dacht een half jaar wat aan te klooien, maar ben hier muzikaal helemaal onder de hoede genomen. Juist door alle invloeden en adviezen heb ik me ontwikkeld tot een muzikant die nu ook veel kan optreden in het buitenland.”

Tussen diverse geluidspanelen stuurt hij zijn nieuwe tracks en remixen door de speakers. „Mensen zitten hier wel eens in mijn herrie”, beaamt Mike Mago droogjes. Maar zoals Erik Benders, vader van Colin en zakelijk leider van Kytopia, de mensen vanaf het begin voorhoudt: „We zijn hier voor de muziek. Als je stilte wenst, zit je hier verkeerd.”

Dat weet ook Falus intussen, het skateboardbedijf van Edward Cook (30) en Yannick Nieuwenhuizen (29). In hun met attributen vol gehangen zolderruimte, waar zowel skateboards worden ontworpen en uitgetest als kinderfilmpjes worden opgenomen, dreunen de beats van Boemklatsch door de vloer. Met ‘Theo de kunstenaar’ van beneden zijn ze van Falus de enige niet-muzikanten in het pand. Colin Benders kennen ze vanuit het skateboarden. Maar de „zwarte eendjes van de Zeedijk”, aldus Cook, „voelen zich al vanaf het begin helemaal op hun plek. En juist hun creatieve gekte en anders denken heeft een aanstekelijke uitwerking op de muziekcommunity. Zo nam Cook onlangs de video op van een van de jongst op het Kytopia-platenlabel getekende bandjes: het op gitaar-drums gestoelde duo Bombay Show Pig.

In de muzikale speeltuin van C-Mon & Kypski, waar een legioen aan instrumenten verlokkend wacht om bespeeld te worden, repeteren Mathias Janmaat en Linda van Leeuwen voor hun tournee. Vorige week verscheen hun sterke debuut Vulture / Provider. Opgenomen terwijl even verder, in de hoge studioloods, The Kyteman Orchestra met symfonische hiphop door cd-opnamen raasde. „Er stond geloof ik wel tachtig man. En toch was onze rock ook goed door het hele pand te horen”, grijnst gitarist/zanger Mathias Janmaat (24).

Drie maanden werd, met de hulp van producer Simon Akkermans (C-Mon), gesleuteld aan een eclectisch geluid: langs pop scherende, breed beïnvloede indierock, met prikkelende hooks, lievige koortjes en gruizige gitaar. Kytopia-musici op percussie, viool, tuba, hoorn droegen bij aan de cd. „Je voelt je hier meteen geïnspireerd”, zegt drumster/zangeres Linda van Leeuwen (23). „Je hoeft hier maar iemand te vragen of ze spelen al mee. Daardoor is onze sound duidelijk erg verbreed en zijn we veel vrijer geworden.” Janmaat: „Was het voorheen hárd en gaan, nu is er meer dynamiek en diepte in onze liedjes gekomen. Door deze duik in dit muzieklaboratorium hebben we de overgang die we doormaakten van driemansband naar duo eigenlijk alleen maar als groei ervaren.”