Opnieuw verslechtering woningmarkt

De malaise op de Nederlandse woningmarkt duurt voort. Koninklijke BAM en Heijmans hebben het zwaar, met name in eigen land.

De woningmarkt in Nederland is de eerste maanden van 2012 verder verslechterd. Eerder deze week bleek uit CBS-cijfers dat het aantal verleende bouwvergunningen in de sector op het niveau van 1953 zit. Uit cijfers van website faillissementsdossier.nl blijkt dat alleen al in april 180 bouwondernemingen failliet zijn gegaan. In de eerste vier maanden van 2012 gingen 676 bedrijven failliet.

Voor bouwgiganten Koninklijke BAM Groep en Heijmans is faillissement niet aan de orde, maar ook zij blijven lijden onder het historisch slechte bouwklimaat.

BAM zag nagenoeg driekwart van zijn winst verdampen ten opzichte van vorig jaar: van 20,1 miljoen begin 2011, naar 5,1 miljoen in 2012. De omzet daalde van 1,62 miljard naar 1,55 miljard euro. Vooral de sectoren Bouw en techniek en Infra deden de resultaten kelderen: beide divisies hadden 50 miljoen euro minder omzet in vergelijking met 2011, voor BAM een ingecalculeerde daling. De bouwer had last van lage winstmarges, als gevolg van „de toenemende concurrentie tussen bouwbedrijven om nieuwe orders”. De Bouw en Technieksector haalde een omzet van 682 miljoen euro, terwijl de Infrasector bleef steken op 773 miljoen euro.

Kleine opsteker voor BAM waren opdrachten uit de publiekprivate sector – bijvoorbeeld van zakenbanken – waar de opbrengst met 35 miljoen toenam naar 128 miljoen euro.

Het aantal orders daalde voor BAM ten opzichte van de eerste periode van 2011, maar steeg wel met 4 procent ten opzichte van eind 2011. Dit laatste was niet aan de Nederlandse activiteiten te danken: BAM deed het vooral goed in Duitsland, het Midden-Oosten en Australië. Voor zijn internationale afdeling heeft BAM goede vooruitzichten. In het Verenigd Koninkrijk signaleert het bedrijf een licht herstel.

In Nederland verkocht BAM 619 woningen, 43 minder dan vorig jaar. BAM verkocht hier veel goedkope studentenappartementen. Ook verkoop aan institutionele kopers had grote invloed op de cijfers.

Concurrent Heijmans laat veelal eenzelfde beeld zien. Hoewel Heijmans geen kwartaalcijfers bekendmaakte, spreekt ook dit bouwbedrijf in een tussenrapport van een „verslechtering” van de Nederlandse markt. Veelzeggend is de bijna-halvering van het aantal verkochte woningen in 2012: Heijmans deed tot nu toe maar 187 woningen van de hand, tegen 355 begin 2011. Tweederde van de woningen werd gekocht door institutionele beleggers. Volgens Heijmans is de „financiering van nieuwbouw in alle marktsegmenten moeilijk”.

Niet alleen de financiële perikelen spelen de bedrijven parten. Ook de weersomstandigheden hielpen in de eerste maanden van 2012 niet. Door de strenge vorst in februari daalde bij Heijmans de omzet bij de Vastgoed-, Wegen- en Civielafdelingen. Ook BAM had last van de „enigszins strenge winter”.

Ondanks de weinig hoopgevende cijfers blijft zowel BAM als Heijmans gematigd positief over de rest van 2012. Bestuursvoorzitter Bert van der Els van Heijmans verwacht na een ‘break-even’ in het eerste half jaar voor de tweede helft een „normaal jaarpatroon”. BAM hoopt ook op betere tijden. Zeker is het bedrijf daar niet van: „De recente economische en politieke ontwikkelingen in Nederland kunnen ertoe leiden dat de Nederlandse vastgoedmarkt verder verzwakt”, aldus BAM. In dat geval zegt het bedrijf „voorzichtiger aannames te gaan hanteren voor de Nederlandse vastgoedportefeuille.”