Gbagbo ontvangt nog steeds geld - schending wapenembargo

Voormalig president Laurent Gbagbo in het Internationaal Strafhof in Den Haag, waar hij is aangeklaagd voor misdaden tegen de menselijkheid. Foto AP / Peter Dejongoor

Laurent Gbagbo, de voormalig president van Ivoorkust, krijgt nog steeds geld toegestuurd, terwijl hij in detentie zit in Den Haag en zijn banktegoeden vorig jaar zijn bevroren. Dat blijkt uit een onderzoek van een VN-expertgroep naar schendingen van VN-sancties tegen Ivoorkust.

Gbagbo krijgt het geld via een fictief bedrijf en een financieel netwerk van mensen die hem trouw zijn gebleven. Ook zijn vrouw, die gevangen zit in Ivoorkust, ontvangt waarschijnlijk geld via deze constructie, staat vandaag in NRC Handelsblad.

De VN-Veiligheidsraad liet vorig jaar de banktegoeden van het echtpaar Gbagbo bevriezen. De Ivoriaanse regering zou de financiële netwerken die het echtpaar Gbagbo van geld voorzien, moeten identificeren en zo snel mogelijk onschadelijk maken.

Handel in wapens en diamanten, ondanks embargo

Ook blijkt dat Gbagbo nog kort voor zijn arrestatie probeerde om wapens het land in te smokkelen, ondanks een VN-wapenembargo dat geldt sinds 2004. Ivoorkust mag geen wapens of militair materiaal meer importeren en geen diamanten exporteren. Het wapenembargo was het gevolg van een aanval van de Ivoriaanse luchtmacht op een Frans legerkamp, waarbij negen Franse militairen omkwamen.

Ex-president Gbagbo, die eind 2010 de meest gewelddadige crisis in de geschiedenis van het land ontketende door zich niet neer te leggen bij de verkiezingsuitslag, heeft het embargo altijd als onrechtvaardig bestempeld. De VN heeft nu bewijzen dat het embargo geschonden wordt, schrijft correspondent Pauline Bax vanmiddag in NRC Handelsblad:

“De VN heeft nu zwart op wit dat sommige naaste medewerkers zelfs na Gbagbo’s arrestatie nog wapens probeerden te kopen. En dat de rechterhand van Simone Gbagbo tijdens de crisis vorig jaar e-mails verzond waarin hij vaten ruwe olie en een deel van de cacao-oogst aanbood in ruil voor wapens. Cacao en olie zijn de belangrijkste bronnen van inkomsten voor Ivoorkust, dat de sterkste economie van Franstalig Afrika heeft.”

Niet alleen Gbagbo en zijn sympathisanten worden in het rapport bekritiseerd, ook de huidige regering zou meer moeten doen om schending van het embargo te voorkomen. Bax:

“De huidige regering van Ivoorkust wordt in het rapport niet gespaard. President Alassane Ouattara, die na een maandenlange patstelling rebellen inschakelde om Gbagbo uit zijn paleis te krijgen, wordt door de expertgroep met klem verzocht het nieuwe leger, de Forces Républicaines de Cote d’Ivoire (FRCI), discipline bij te brengen. Militairen maken zich schuldig aan een „wijdverbreid en soms zelfs gewelddadig” systeem van afpersing van trucks en automobilisten, onder het mom van veiligheidscontroles. Aan de oostgrens van het land laten ze zich inhuren als veiligheidsescorte voor vrachtwagens die cacaobonen naar Ghana smokkelen. Ook diamanten gaan gewoon de grens over.”