Regeringspartij verliest in Servië

Ook bij de parlementsverkiezingen gisteren in Servië hebben de economische problemen geleid tot een zware nederlaag voor de zittende regering. De Democraten, de grootste partij in de coalitie, kregen nog maar 23,2 procent van de stemmen, tegen 38 procent bij de vorige verkiezingen in 2008. De zittende coalitie met de Socialisten zal naar verwachting wel kunnen worden voortgezet.

Tegelijk met de parlementsverkiezingen werden presidentsverkiezingen gehouden. Geen van de kandidaten haalde daarbij een absolute meerderheid. Over twee weken wordt een tweede ronde gehouden. Die gaat tussen de huidige president, Boris Tadic, die gisteren 26,7 procent van de stemmen kreeg, en Tomislav Nicolic, de ultranationalistische leider van de Servische Progressieve Partij, die 25,5 procent kreeg.

De campagne werd gedomineerd door economische thema’s, ook al omdat ‘Europa’ veel minder een twistpunt was dan in het verleden. Ook Nicolic en zijn partij, die in het verleden de nationalistische kaart uitspeelden en veel naar Rusland keken, hebben zich nu uitgesproken voor lidmaatschap van Servië van de EU. In de parlementsverkiezingen kreeg Nicolic’ partij 24,2 procent.

De socialistische leider Ivica Dacic, maakte duidelijk dat hij een forse prijs zal vragen voor voortzetting van de coalitie met de Democraten. Zijn partij zag haar aanhang ongeveer verdubbelen, naar 16,6 procent. „Wie met ons wil praten moet begrijpen dat we uit de as zijn herrezen”, zei Dacic. „Misschien weet Servië nog niet wie er president wordt, maar het weet al wel wie er premier zal worden.”

Dacic heeft de Socialistische Partij van de voormalige Servische leider Slobodan Milosevic hervormd, maar heeft nooit excuses aangeboden voor Milosevic’ rol in de oorlogen op de Balkan in de jaren negentig. Ook Dacic is pro-EU, maar hij maakt bezwaar tegen de bezuinigingen die het Internationaal Monetair Fonds Servië wil opleggen.

Ongeveer een kwart van de Serviërs is werkloos, de levensstandaard is de afgelopen jaren fors gedaald, en de buitenlandse investeringen zijn teruggelopen. De economie is zwaar getroffen door de crisis in de eurozone, de belangrijkste handelspartner van Servië.

De populariteit van Tadic is behalve door de economische problemen ook gedaald door beschuldigingen van corruptie binnen de regerende elite. Toch verwachten de meeste waarnemers dat hij de presidentsverkiezingen wint.

Nikolic belooft meer banen en de aanpak van sociale ongelijkheid, maar analisten wijzen erop dat veel kiezers van andere partijen Nikolic niet vertrouwen wegens zijn ultranationalistische verleden. (Reuters, AP)