Europa hoog op agenda Hollande

Hoewel hij nog niet officieel is aangesteld, begon het presidentschap van François Hollande al gisteravond, met twee toespraken. Die waren nog wat aarzelend en braaf, alsof hij de campagne afrondde en nog zoekt naar zijn presidentiële rol. Hollande beloofde de president van alle Fransen te zijn en riep zijn aanhangers opdeze overwinning niet te zien als revanche op Sarkozy. Hij wil een verzoenende toon aanslaan. Hollandes woordvoerder had vanochtend lovende woorden voor de afscheidstoespraak van Sarkozy, die opriep respect te hebben voor de mening van de Franse kiezers.

Dat de eerste uren en dagen na een verkiezing belangrijk zijn, leerde Hollande van Sarkozy. Diens overwinningsfeest in het sjieke restaurant Fouquet’s op de Champs Elysées in 2007 en zijn korte vakantie op het jacht van de rijke zakenman Vincent Bolloré in de week na zijn verkiezing, tekenden de rest van zijn presidentschap. Dat blingbling-imago kon Sarkozy nooit meer bijsturen. Hollande maakte er dankbaar gebruik van om zich te profileren als de ‘normale’ president naar wie de Fransen volgens hem verlangden.

De komende tijd wachten Hollande enkele belangrijke beslissingen. Uiteraard wordt uitgekeken naar hints over zijn keuze voor een premier, na de parlementsverkiezingen. Wordt het de linkse Martine Aubry, die als minister van Arbeid de 35-urige werkweek introduceerde, of toch de rechtsere sociaal-democraat Manuel Valls? Het zal een indicatie zijn van de richting die Hollande zal inslaan.

Overal in Europa wordt reikhalzend uitgekeken naar de Europese voorstellen van Hollande, die tot nu toe erg vaag zijn. Hij wil zo snel mogelijk naar Berlijn voor een ontmoeting met bondskanselier Merkel. Tijdens de campagne zei Hollande herhaaldelijk dat Europa zich niet mag beperken tot bezuinigen en dat er stimuleringsmaatregelen moeten worden toegevoegd aan het nieuwe Europese stabiliteitspact.

Om die groei te stimuleren denkt Hollande keynesiaans: hij wil grote Europese projecten voor infrastructuur promoten, gefinancierd door de EU, zoals uitbreiding van de hogesnelheidslijnen. Hollande is ook voorstander van de zogenaamde euro-obligaties, gemeenschappelijke leningen, en hij wil de rol van de Europese Centrale Bank bij de bestrijding van de crisis uitbreiden. Zo zou de ECB euro’s moeten kunnen bijdrukken. Het zijn allemaal voorstellen die voorlopig geen genade vinden in de ogen van Merkel, al liet ze de afgelopen weken wel weten maatregelen te willen nemen om de groei in Europa te versterken.

De Europese plannen van Hollande zijn dus weinig concreet. „We komen met ons definitieve plan als het juiste moment is gekomen. Uiteraard moeten sommige voorstellen nog worden uitgewerkt”, zei zijn campagneleider Pierre Moscovici eind februari.

In antwoord op de kritiek op zijn ‘vaagheid’ heeft Hollande in de campagne wel een lijst opgesteld van maatregelen die hij in het eerste halfjaar van zijn mandaat wil doorvoeren. Daar is slechts één concreet buitenlands voorstel bij. Op de NAVO-top eind deze maand in Chicago wil Hollande aankondigen dat de 3.400 Franse militairen die nog actief zijn in Afghanistan tegen eind dit jaar worden teruggetrokken. Dat is een jaar eerder dan de huidige plannen.

Een van de eerste maatregelen die Hollande wil nemen is het inkomen van de president en de ministers verlagen, met 30 procent. Ook daarmee wil hij de breuk met het verleden illustreren. Verder pleit hij voor snelle belastinghervorming, waarbij hij rijke vermogens meer wil belasten.

Een andere verkiezingsbelofte die Hollande snel wil inlossen is het opnieuw verlagen van de pensioengerechtigde leeftijd van 62 naar 60 jaar, voor werknemers die op hun achttiende zijn begonnen met werken of die 41 jaar sociale premies hebben betaald.