De future leek zo ver weg

Op Koninginnedag was de film Lang leve de Koningin op televisie. Mijn licht aangeschoten Koninginnedaghart maakte een sprongetje. Ik kon me nog herinneren dat ik vroeger – oftewel in 1995, toen de film uitkwam – ademloos had gekeken naar het verhaal over Sara die leert schaken met behulp van haar levende schaakspel, met Jack Wouterse als oorlogslustige koning en Monique van de Ven als de liefste schaakkoningin ooit. Toen Monique nog gewoon Monique was, en niet Dokter Deen die met haar aan gort gebotoxte hoofd in één aflevering van de gelijknamige televisieserie heel Vlieland redt van een cholera-epidemie, de zondvloed en SARS.

En ook anno 2012 zat ik aan de buis gekluisterd bij Lang leve de Koningin. Blijkbaar is mijn smaak in zeventien jaar niet echt veranderd. Maar wat mij wel choqueerde, was hoe gedateerd de film al was geworden. In 1995, toen ik net zo oud was als het schaakstertje Sara, zaten wij nog in klaslokalen met grote krijtborden waarop de meester de tafel van twaalf schreef. De computer was nog een noviteit. Geen kind had een mobieltje.

Nu werken de meeste scholen met tablets en blackboards. Mijn neefje Oscar van anderhalf weet niet anders dan dat je een foto meteen kunt bekijken op een schermpje. Die jongen zal nooit meer een fotorolletje zien.

Door Lang leve de Koningin zag ik ineens hoe gedateerd mijn eigen jeugd is geworden. Hoe Ot en Sienerig mijn dagen op het dorpsschooltje in Friesland waren. Toen je alle huistelefoonnummers van je vriendjes nog wist. Toen wij een P2000 hadden, een computer waar je kleine cassettebandjes in moest stoppen om het spel Hangman te kunnen spelen. Toen alles op de computer nog opgebouwd was uit groene pixels en de printer van dat papier had met van die perforaties aan de zijkanten.

In 1995 keek ik op bijna elk verjaardagsfeestje de film Back to the Future. Met een koffiefilterzakje vol Nibbits op schoot keken we naar de avonturen van Marty McFly in het jaar 2015. Meine güte, 2015! En wij maar denken dat we dan zwevende skateboards zouden hebben. De future leek zo belachelijk ver weg.

En nu is het over drie jaar 2015. De zwevende skateboarden zijn er nog niet, maar ik heb goede hoop. Als je ziet hoe snel ik zelf gedateerd ben geworden, kan er in drie jaar nog veel gebeuren. De enige die de tand des tijds moeiteloos doorstaat, is Monique van de Ven. Die verandert helemaal niet meer. En dat is misschien nog wel de meest zorgwekkende ontwikkeling.