Exitpolls: groot verlies voor traditionele Griekse partijen - ‘revolutie via stembus’

Een Griekse man brengt zijn stem uit bij een stemlokaal in Athene. Foto AFP / Angelos Tzortzinis

Het politieke landschap in Griekenland versplintert. Uit de eerste exitpolls van de verkiezingen van vandaag blijkt dat er nog drie partijen zijn die kans maken op de meeste stemmen. Duidelijk is dat de regeringspartijen hard zijn afgestraft.

Volgens de eerste verwachtingen behaalt de conservatieve partij Nieuwe Democratie tussen de 17 en 20 procent van de stemmen. De socialistische partij Pasok kan rekenen op 14 tot 17 procent van de stemmen en de radicale linkse partij Syriza behaalt tussen de 15,5 en 18,5 procent van de stemmen.

NRC-correspondent Marloes de Koning spreekt van een revolutie via de stembus. De Koning:

“We wisten dat de twee traditionele partijen, Nieuwe Democratie en PASOK, zouden worden afgestraft, maar het ziet er naar uit dat de afstraffing veel groter is dan verwacht. Aan de linkerzijde is de winst voor Syriza onverwacht groot. Dat is een partij die het memorandum, de miljardendeal met het IMF en de EU, afwijst.

Het is spannend wat de definitieve uitslag wordt, maar duidelijk is dat het extreem moeilijk wordt om een coalitie te vormen en dat de tijd van Nieuwe Democratie en PASOK voorbij is.”

Neonazi’s in Grieks parlement

De verwachting is dat de extreemrechtse partij Gouden Dageraad ook genoeg stemmen behaalt om plaats te nemen in het Griekse parlement. Volgens de exitpolls kan de partij op zes tot acht procent van de stemmen rekenen, veel meer dan de kiesdrempel van drie procent.

De Koning:

“Dat de Gouden Dageraad de kiesdrempel zou halen was al de verwachting, dus heel verrassend is dit niet. Wel betekent dit dat er straks neonazi’s in het parlement zitten. Het symbool op de vlag van de partij lijkt op een swastika en het is een partij die in het verleden het geweld niet heeft geschuwd. Dat is geen goed nieuws voor Griekenland, maar de grote overwinning van Syriza is verrassender.”

Gehate coalitie Nieuwe Democratie en PASOK mogelijk enige mogelijkheid

Het is dus vooral de complexe uitslag die voor problemen voor Griekenland en mogelijk de eurozone gaat zorgen, aldus De Koning:

“De uitslag kan voor mogelijke nieuwe onrust zorgen in de eurozone omdat het zo moeilijk wordt om een coalitie te vormen. Veel partijen die zich niet aan de internationale afspraken willen houden hebben een flinke winst geboekt. Er komt echter geen andere mogelijke coalitie naar voren dan de hier zo gehate coalitie tussen Nieuwe Democratie en PASOK. Die partijen hebben op basis van de voorlopige uitslagen net geen meerderheid, maar kunnen wellicht met een andere kleine partij toch een coalitie vormen.”

“Het is voor Europa belangrijk dat Griekenland een serieuze onderhandelingspartner blijft. Dat zal na de officiele uitslagen duidelijk moeten worden. Toch houden heel veel Grieken die ik spreek er rekening mee dat een uitreding uit de euro onontkoombaar is. Maar voorlopig is het nog niet zo ver.”

De definitieve uitslagen van de verkiezingen in Griekenland worden later vanavond verwacht.