We proberen er zo lang mogelijk van te genieten

Feyenoord speelt zondag tegen Heerenveen om de tweede plaats in de eredivisie. Aan het eind van het seizoen is de wederopstanding van de volksclub voltooid.„Als ik dit in september had voorspeld, was ik opgenomen.”

Buschauffeur Harrie van Eik (63) was slechts gebrom en gemopper gewend op zijn vaste ritjes met supporters naar de Kuip. Maar na seizoenen van „gemekker” is de toon van de Feyenoord-aanhang de laatste maanden veranderd. „De moed is terug. Als ik ze nu bij de Kuip afzet, hebben ze een gevoel van: we gaan het vandaag effe regelen. Ze zijn vrolijk. Dat heb ik lang niet gezien.”

Van Eik is woensdag een van de supporters in café ’t Haantje, in Rotterdam-Zuid. Schilderijen van Feyenoord-spelers kleuren de houten wanden. Jonge en oude mannen zien hoe Feyenoord zich tegen Heracles verzekert van de Europa League. Zondag kan de ploeg tegen Heerenveen zelfs de voorronde van de Champions League bereiken. Weg zijn „het verdriet en de pijn” bij de 44-jarige stamgast Marcel Ceck. „Feyenoord is in aantocht”, roept hij.

Ceck wijst op het breedbeeldscherm, waar de Feyenoorders het Legioen bedanken. Ceck: „Zie je dat publiek daar? Het regent hard, maar iedereen blijft zitten. Dat was ook de laatste jaren zo. Hoe slecht het ook ging: ik heb in de Kuip nog nooit één wit zakdoekje gezien.”

Rotterdam is weer trots op Feyenoord, dat dit seizoen een wederopstanding kende. De club begon met het ontslag van trainer Mario Been en ging volgens velen opnieuw een rampjaar tegemoet met de jonge spelersgroep, ook wegens de moeilijke financiële situatie. Tien maanden later weet Feyenoord dat het weer in Europa zal voetballen en liggen de namen van trainer Ronald Koeman en technisch directeur Martin van Geel op de lippen van de supporters.

„Als ik in september had gezegd dat we de laatste speelronde voor de tweede plaats zouden spelen, was ik opgenomen in een ziekenhuis”, zegt Ronald Buyt, raadslid voor Leefbaar Rotterdam. „Het gat met de topclubs was immens. De angst bestond dat Feyenoord definitief bij de middenmoot zou horen. Na vorig jaar beseften we eigenlijk net dat een landskampioenschap écht niet meer mogelijk zou zijn.”

De overwinning in januari tegen Ajax, de eerste in twaalf competitiewedstrijden tegen de aartsrivaal, was een ongekende weelde voor Buyt. „Veel supporters konden het niet geloven. We hebben zoveel voor onze kiezen gehad, dat iedereen dacht: in maart gaat het toch wel fout en worden we alsnog zesde. Nu spelen we voor de Champions League en mogen we dromen van Bayern München over de vloer. Even valt alles goed.”

Maar de meeste supporters durven pas te dromen, als Feyenoord van Heerenveen heeft gewonnen, weet Edward van Cuilenborg, Feyenoordvolger en -supporter. Hij was vorige week, na de zege op AZ, de populairste twitteraar van Nederland, vóór PvdA-leider Diederik Samsom. „Ik heb veel reacties gehad op de voorgenomen huldiging bij een tweede plaats. Zoiets plannen, vinden veel fans, past bij Ajax. Het is een beetje het onheil over jezelf afroepen. Dat lijden past bij de stad: de oorlog, de haven, het niet makkelijk hebben, het ondergewaardeerd voelen.”

Van Cuilenborg was anderhalf jaar radioverslaggever bij Feyenoord voor Megastad FM. Bij zijn eerste wedstrijd, waarbij hij slechts wilde ervaren of de baan hem zou bevallen, was hij getuige van de 10-0 nederlaag tegen PSV. „Ik heb de hele nacht niet geslapen en besloot het juist wel te doen. Het was de hoogste tijd achter de club te staan. Veel jonge supporters kennen het succes van Feyenoord helemaal niet. Als ik mijn zoontjes naar het stadion meenam en we verloren, leed ik ook pijn voor hen.”

Maar het leed in de Kuip is voorlopig voorbij, merkt ook Boudewijn van Uden, directeur corporate communicatie van shirtsponsor ASR. Hij merkt dat de belangstelling voor de club is toegenomen bij relaties. „Het is natuurlijk leuker mensen mee te nemen naar een club met succes dan naar een club die tiende staat. Het optimisme straalt weer van de tribune. Ik zie alleen maar vrolijke gezichten. En als iemand van ASR ergens binnenkomt, gaat het al snel over Feyenoord.”

ASR – dat ook onder de naam Fortis en Stad Rotterdam Verzekeringen op het shirt stond – is volgend seizoen voor het laatst sponsor, na bijna tweeëntwintig jaar. De trouw van de verzekeraar past bij de club, vindt Van Uden. „Feyenoorder ben je in goede en slechte tijden. We hebben daarom gekozen voor een koninklijke oplossing rond het aflopende sponsorcontract. Als Feyenoord dit seizoen geen opvolger voor ons kon vinden, dan zouden wij nog één jaar doorgaan. Dat zal nu ook gebeuren.”

Vraag de Feyenoorders rond de Kuip naar hun beleving en ze beschrijven eerst de donkere jaren. Teleurstelling loopt als een rode draad door de club, weet schrijver en cabaretier Vincent Bijlo. „De laatste seizoenen was het enkel droeve berusting. Op het dieptepunt hebben ze de geluidsinstallatie in de Kuip zelfs wat zachter gezet, omdat de supporters geen reden hadden tot vreugde, geen reden tot harde muziek. We zongen letterlijk een toontje lager.”

Bijlo vreesde met velen dat Feyenoord zijn schuldenlast niet zou overleven. „Gelukkig is Feyenoord niet omgevallen. De club zo’n onderdeel van Rotterdam-Zuid. Het zit in de vezels van de mensen. Sommigen noemen het zelfs een ziekte. Zeker in slechte tijden is het een enorme martelgang.”

Hij merkte dat de supporters hoop putten uit het verleden. „Iedereen was nog trots op Feyenoord, maar het verplaatste zich naar vroeger. De club teerde enorm op eerder behaalde successen. Zo werd de dood van Coen Moulijn een enorm ding. Nu herrijst de trots omdat de mensen beseffen dat het nog kan, omdat Feyenoord geen zielig geval meer is waarmee je medelijden moet hebben.”

Jan Oudenaarden, schrijver en stadschroniqueur, ontdekt in zijn omgeving zelfs steeds meer Feyenoord-supporters. „Mensen van wie ik niet eens wist dat ze geïnteresseerd zijn in voetbal, zoals beeldend kunstenaars . Ze hebben altijd stil gehouden dat ze voor Feyenoord zijn, maar komen nu uit de kast. Het is niet meer iets om je voor te schamen.”

Ook als hij door de stad fietst, ziet hij meer rood-witte vlaggen voor de ramen dan een jaar geleden. „Analisten zeiden op televisie dat Feyenoord er eigenlijk niet meer toe doet. Dat deed pijn, maar het stadion zat altijd vol. Nu het beter gaat, blijven de mensen nog lang na afloop. Soms staan ze nog een half uur op de tribune klappen, dansen, zingen. Dat is de opluchting van al die slechte jaren. We proberen er nu zo lang mogelijk van te genieten.”

Als café ’t Haantje woensdag de overwinning viert met een biertje, zingt de Kuip de spelers toe na de laatste thuiswedstrijd. „Messi, Messi, Clasie komt eraan”, zingen de supporters over middenvelder Jordy Clasie, symbool van de wederopstanding. Hij kwam als onbekende van Excelsior, maar bleek een bijtertje op het middenveld met een goed spelinzicht en een fijne techniek.

President-commissaris Dick van Well verlaat het stadion tevreden. Zondag is hij in Heerenveen voor de laatste speelronde. „Dan hopen we het laatste stapje te maken, voor alle shit die deze club heeft meegemaakt. Het succes brengt nieuwe investeerders. De Vrienden van Feyenoord hebben de afgelopen tijd één nieuwe geldschieter erbij gekregen en voeren de laatste gesprekken met enkele aarzelaars. Het financieel herstel verloopt met Europees voetbal mogelijk sneller dan verwacht.”

Van Well beseft dat de verwachtingen van de supporters voor volgend jaar als vanouds torenhoog zullen zijn. „De winst is dat het weer rustig is. Feyenoord heeft, net als Ajax trouwens, het bewijs geleverd dat spelen met eigen jeugd loont. Dat maakt dit succes houdbaar. We blinken uit in het vieren van het verleden, maar laten we nu ook weer gelukkig zijn met het heden.”