Na korenwolf wint zandhagedis – niet

NRC Handelsblad 5 mei 2001, Binnenland pagina 2

Het was de tijd van de kleine dieren met macht. De korenwolf had in 2000 de aanleg van een bedrijventerrein bij Heerlen stilgelegd. Een jaar later was de beurt aan de zandhagedis, een beestje van 11 tot 17 centimeter met een stompe snuit, waarvan het mannetje in het voorjaar een opvallend groene kleur heeft. Hij verhinderde de bouw van een motelcomplex en 120 bungalows in de duinen bij Noordwijkerhout, meldde NRC Handelsblad op zaterdag 5 mei 2001.

Dat deed de zandhagedis niet helemaal alleen. De stichting Duinbehoud in Leiden had de dieren ontdekt en dat gemeld bij het ministerie van Landbouw. De projectontwikkelaar stapte naar de rechter en verloor. „Duinbehoud wil ons project gewoon niet en heeft daarvoor die paar loslopende hagedissen misbruikt”, mokte de directeur eind 2003 in het blad Binnenlands Bestuur.

Toch was het eind goed al goed voor de projectontwikkelaar, leert de geschiedenis. In 2010 werd op dezelfde plaats in Noordwijkerhout alsnog een bungalowpark geopend.

De projectontwikkelaar kreeg uiteindelijk een ontheffing volgens de Flora- en Faunawet, vertelt manager Arnoud van der Meulen van Duinbehoud, waardoor hij in 2006 toch kon gaan bouwen. De zandhagedissen werden gevangen en, zoals de wet voorschrijft, uitgezet in een ander gebied waar de soort voorkomt. Daar kun je volgens Van der Meulen overigens wel „ecologische vraagtekens” bij zetten. „Als je ze uitzet in een gebied waar al zandhagedissen leven, veroorzaakt dat alleen maar stress. Ik denk dat ze de nieuwkomers doodbijten.”

Om de ontheffing te krijgen kocht de projectontwikkelaar verder een stuk bollengrond van vijf hectare aan. Dat werd overgedaan aan het ministerie, zodat het kon uitgroeien tot een leefgebied voor de zandhagedis.

Elf jaar na het eerste bericht zijn de bungalows gebouwd, maar blijkt de zaak nog steeds niet afgedaan. Volgens Arnoud van der Meulen is nog maar de helft van de bollengrond zandhagedisproof. Hij heeft zich er pas nog bij het ministerie over beklaagd.

Dat kleine dieren tegenwoordig minder roet in het eten van projectontwikkelaars lijken te gooien, is volgens Van der Meulen schijn. Partijen kennen de wet beter. Bouwkavels worden al in een vroeg stadium op de aanwezigheid van beschermde planten en dieren onderzocht.