Kandidaten CDA-leiderschap moeten ‘dure’ campagne zelf betalen

Liesbeth Spies spreekt de aanwezige CDA'ers toe tijdens de uitslagenavond van de Provinciale Statenverkiezingen op 2 maart vorig jaar. Ze wordt geflankeerd door fractievoorzitter Sybrand Van Haersma Buma, fractievoorzitter in de Eerste Kamer Elco Brinkman en vice-premier Maxime Verhagen. Foto NRC / Roel Rozenburg

De kandidaten voor het CDA-leiderschap moeten hun campagne grotendeels zelf betalen. Ze krijgen een bijdrage van 1.000 euro “en verder is het allemaal uit eigen zak”, volgens de woordvoerder van de partij tegenover NRC.

De partij legt de kandidaten geen maximumbedrag op voor hun campagne. Ook wordt niets vastgelegd over de herkomst van het campagnebudget. Vanavond bekrachtigt het dagelijks bestuur van het CDA de partijvergoeding.

Bij de leiderschapsstrijd van de PvdA, dit voorjaar, kregen de kandidaten elk eveneens 1.000 euro, maar werd hun eigen bijdrage gemaximeerd. De PvdA’ers mochten maximaal 500 euro van hun eigen geld in hun campagne steken, wat garandeerde dat de strijd bescheiden bleef.

CDA-campagnes zijn kostbaar

De CDA-campagnes worden echter groots opgezet en zijn daardoor kostbaar. Er komen in ieder geval zes debatten in het land en de kandidaten gaan een maand lang op bezoek bij afdelingen. Daarnaast zijn er hotels, maaltijden, websites, brieven aan alle 61.000 CDA-leden, T-shirts en stickers die betaald moeten worden. Het is voor het eerst dat het CDA-leden de leider mogen kiezen.

Volgens de kandidaten kost de strijd al snel het vijf- à tienvoudige van de officiële bijdrage. „Je praat al snel over het veelvoudige daarvan”, zegt Onderwijsbestuurder Marcel Wintels, een van de kanshebbers, over zijn kosten. Hij is naar eigen zeggen financieel onafhankelijk en betaalt zijn campagne zelf. “Het is mijn keuze dat te doen”, zegt hij. “Ik vind het sympathiek dat de partij wil bijdragen, maar de partijkas is leeg.”

Soms wel twintig mensen in campagneteams

De belangrijkste kandidaten bij het CDA (Wintels, demissionair minister Spies en fractievoorzitter Van Haersma Buma) tuigen op dit moment campagneteams van soms wel twintig mensen op. “Liesbeth verwacht dat ook de anderen binnen het budget blijven”, zegt een woordvoerder van Liesbeth Spies, “en geen geld van buiten of eigen geld in hun campagne stoppen. Wij verwachten een eerlijk speelveld.”

Sybrand van Haersma Buma was niet bereikbaar voor commentaar.

Zes debatten tussen kandidaat-lijsttrekkers

Het CDA organiseert in de komende weken zes debatten tussen de kandidaten voor het lijsttrekkerschap van de partij. Het eerste debat vindt op 7 mei in Rotterdam plaats. Ook in Groningen, Zeist, Breda, Apeldoorn en Limburg staan debatten gepland.