120 miljoen: van Munch breekt alle records De schreeuw

Een van de vier versies van het wereldberoemde schilderij De schreeuw van de expressionistische Noorse schilder Edvard Munch is vannacht bij veilinghuis Sotheby’s in New York verkocht voor een recordbedrag van bijna 120 miljoen dollar (ruim 91 miljoen euro). Nooit eerder werd er op een veiling zoveel geld betaald voor een kunstwerk. Sotheby’s schatte van tevoren dat het werk 80 miljoen dollar zou opbrengen.

Het werk uit 1895, uitgevoerd in pastelkrijt op karton, werd op de veiling aangeboden door een Noorse zakenman die het erfde van zijn vader, een vriend en mecenas van Munch. Wie de koper is, is niet bekend. Deze bood telefonisch op het schilderij. Volgens The New York Times gingen in de veilingzaal allerlei geruchten rond. Genoemd werden de Russisch-Amerikaanse zakenman Leonard Blavatnik, Microsoft-topman Paul Allen en de koninklijke familie in het Arabische emiraat Qatar.

Munch (1863-1944) maakte vier versies van De Schreeuw, in verschillende fases van zijn artistieke loopbaan. Het schilderij dat vannacht werd geveild is nummer drie. Het eerste werk, gemaakt in 1893, hangt in de Nasjonalgalleriet in Oslo. Het Munch Museum in dezelfde stad bezit twee andere versies.

Op De schreeuw werd vannacht door ten minste acht mensen geboden. Het eindigde in een felle strijd tussen twee telefonische bieders. Toen het bedrag van 99 miljoen dollar was bereikt, glimlachte veilingmeester Tobias Meyer, en zei: „Ik heb alle tijd van de wereld.” Bij de 100 miljoen applaudisseerde het publiek. Na twaalf minuten werd het eindbedrag afgehamerd: 119.922.500 dollar.

Petter Olsen, de man die De schreeuw verkocht, zei na de veiling dat het schilderij voor hem „het afgrijselijke moment verbeeldt wanneer de mens zich realiseert wat zijn impact is op de natuur en welke onherroepelijke veranderingen hij in gang heeft gezet, waardoor de planeet steeds minder bewoonbaar wordt.” Hij gebruikt de opbrengst voor de bouw van een museum voor werk van Munch en anderen.

De veiling van 76 impressionistische en moderne werken bracht in totaal 330 miljoen dollar op. Vijftien werken bleven onverkocht.