'Wandelgangenakkoord' nog te vaag voor doorrekening CPB

Het ‘wandelgangenakkoord’ tussen het demissionaire kabinet en oppositiepartijen GroenLinks, D66 en ChristenUnie is zo vaag dat het nog niet kan worden doorgerekend door het Centraal Planbureau. Het CPB komt voorlopig dan ook niet met een aparte toets van het akkoord, dat vorige week in allerijl gesloten werd.

Dat bevestigen woordvoerders van het CPB en het ministerie van Financiën. Zonder berekeningen van het CPB is er geen onafhankelijke vaststelling dat het akkoord zorgt voor de gewenste daling van het begrotingstekort tot 3 procent, het maximum dat is toegestaan door de Europese Commissie. Ook is onduidelijk wat de gevolgen zijn voor de koopkracht, werkloosheid en besteedbaar inkomen. Volgens de vijf betrokken partijen moeten er nu eerst nadere afspraken gemaakt worden, onder meer over de ingeboekte bezuinigingen op de zorg van 1,6 miljard en over een algemene korting op de rijksbegroting van 875 miljoen. Pas dan willen zij het plan voorleggen aan het CPB. „Zaken als zorg, woningmarkt en de verlaging van de aow-leeftijd hebben een nadere beschrijving nodig”, zegt Arie Slob (ChristenUnie). „Je kunt het beter in één keer goed opsturen.” D66-leider Alexander Pechtold: „Het prettige van een deal sluiten in 48 uur is dat we ons al die vragen vorige week niet hebben hoeven stellen. Dat gaan we de komende weken doen.” Demissionair minister De Jager (Financiën, CDA) benadrukte vorige week dat met dit akkoord het begrotingstekort in 2013 terug wordt gebracht tot 3 procent.

Volgens oppositiepartijen SP en PvdA, die niet betrokken waren bij de deal, bewijst het voorlopige uitblijven van een doorrekening dat het akkoord minder hard is dan de betrokken partijen beweren. SP-leider Emile Roemer: „Het wordt steeds duidelijker wat er eigenlijk op tafel ligt: een eerste aanzet, die slechts houdbaar is tot 12 september.”

PvdA-leider Diederik Samsom zegt dat „het akkoord lijkt te verkruimelen waar je bijstaat”. Regeringspartijen VVD en CDA waren niet bereikbaar voor commentaar.

Met name GroenLinks hecht aan een snelle doorrekening van het CPB, vooral om de koopkrachteffecten voor lage inkomens goed te kunnen inschatten. Tijdens het Kamerdebat over het ‘wandelgangenakkoord’, afgelopen donderdag, zei fractievoorzitter Jolande Sap dat er een „integrale doorrekening” van het CPB komt. Partijen kunnen zelf het CPB om doorrekening vragen. Sap doet dat nu niet. Zij vindt het acceptabel nog te wachten, zoals De Jager wil: „Ik kan begrijpen dat minister De Jager in één keer een reëel beeld wil hebben.” Het CPB komt in juni altijd met nieuwe ramingen. Het CPB wil de effecten van de ‘Kunduz-plannen’ meewegen. Om dat te kunnen doen moeten de vijf partijen de komende weken een gedetailleerde invulling van de aangekondigde bezuinigingen presenteren. Volgende week komen de vijf fractievoorzitters en minister De Jager weer bij elkaar om te spreken over verdere invulling van het akkoord. De vraag is of er dan nog verder onderhandeld moet worden over precieze bezuinigingen. Sap zegt van niet. Ze benadrukt dat de plannen alleen nog maar „ingekleurd” hoeven te worden: „De politieke keuzes zijn gemaakt.”

Gooi-en-smijtwerk: pagina 22-23