Opeens zat Jana tussen de junks

In verwachting, op zoek naar hulp en dan opgenomen: Jana voelde zich overvallen. Haar vriend vertrok, de baby moest afkicken van de methadon.

Sheila Kamerman

Verslaggever

Jana Vaskovicova (33) kocht in 2007 met haar ex-vriend een huis. Het zou een kasteeltje moeten worden. Maar overdag werken en dan tot diep in de nacht klussen, bleek erg zwaar. Via vrienden kregen ze cocaïne. Dat gaf haar energie om ’s nachts lang door te gaan.

Maar het had ook een nadeel. Jana: „Ik werd er behoorlijk opgefokt van.”

De vrienden adviseerden heroïne. Samen met de cocaïne was dat de ideale combinatie, zeiden ze. De coke geeft vleugels en de heroïne dempt de gekte. Maar het kostte wel veel geld: „Als je eenmaal goed verslaafd bent, heb je wel 2 à 3 gram per dag nodig”, zegt Jana.

De problemen begonnen pas echt toen ze zwanger raakte. Ze meldde zich voor hulp bij Bouman GGZ voor verslavingszorg. „Ik wist dat mijn kind zou worden afgepakt als ik verslaafd zou blijven. Ik was radeloos.”

Bij Bouman GGZ kreeg ze methadon. Dat werkte aanvankelijk goed. Ze kon stoppen met de heroïne en cocaïne. Tot ze op vakantie wilde gaan naar haar moeder in Slowakije. Ze meldde het per e-mail aan haar behandelend psychiater. Maar die zag het mailtje niet of vertrouwde het niet. Op 4 oktober 2010 – ze ziet het nog voor zich – stond de politie op de stoep. Verzet had geen zin, ze moest mee. De rechter had toestemming verleend voor een gedwongen opname.

„Ik heb me nog nooit zo verschrikkelijk gevoeld”, zegt ze. „Ik kwam op een afdeling met junks. Ik had opeens niks, geen kleding, geen telefoon, niks. Ik kon niet weg. Ik had het gevoel gehad dat het beter ging en toen dat.”

Twee maanden zat ze in de kliniek. In die periode verliet haar vriend haar. Hij koos voor de overbuurvrouw. Eenmaal ontslagen kwam ze, hoogzwanger, terug in een leeg huis. Er waren flinke schulden.

Hulp kwam uit onverwachte hoek. Ze biechtte de ouders van haar ex-vriend op wat er was gebeurd. Ze lieten haar niet vallen. Ze zeiden alleen: Jana, had het ons eerder verteld. Zij hielpen haar met de inrichting van de babykamer.

Op 31 december, ze was bij de ouders van haar ex-vriend om Oud en Nieuw te vieren, begonnen de weeën. De volgende dag, 1 januari, werd haar dochter Yona geboren. „Ik vond haar een wonder.”

Yona moest afkicken van de methadon. Ze huilde hoog en schril. Jana: „Gelukkig is ze helemaal gezond.”

Haar ex-vriend was bij de bevalling. „Ik heb hem vergeven”, zegt ze. „Ik kan niet haten. Yona is gek op hem. Zij heeft haar vader nodig.”

Yona is nu vijftien maanden, kruipt als een hondje achter haar moeder aan. Haar ex-vriend komt regelmatig langs. Hij tilt zijn dochter uit de kinderstoel en kust haar op het voorhoofd. Jana kijkt vertederd toe.