Jubelstemming om akkoord. Of gaat de oppositie zich hierin verslikken?

‘Een huzarenstukje‘, ‘daadkracht’, ‘moed’ en niet te vergeten ‘historisch’ en ‘uniek’. In die terminologie werd gisteren het gesloten akkoord van de ‘Kunduz-coalitie’ ontvangen. Maar het pakket waar de partijen VVD, CDA, D66, ChristenUnie en GroenLinks hun handtekening onder hebben gezet, lijkt verdacht veel op het Catshuisakkoord. Reden tot enthousiasme?

Nederland, Den haag ,26-4-2012. Foto Maarten Hartman. Tweede Kamer. Kabinetscrisis. Overleg.Slotbijeenkomst van fractievoorzitters en Minister de Jager. Vlnr. : P.J.M.G. Blanksma- van den Heuvel ??? CDA, van Haersma Buma,CDA, Minister de Jager, M.G.J.Harbers ??? VVD, Stef Blok VVD, Pechtols D66, W. Koolmees??? D66, collega van Slob Christen Unie, Slob Christen Unie, Jolande Sap Groen Links, Ineke van Gent geroen Links
Nederland, Den haag ,26-4-2012. Foto Maarten Hartman. Tweede Kamer. Kabinetscrisis. Overleg.Slotbijeenkomst van fractievoorzitters en Minister de Jager. Vlnr. : P.J.M.G. Blanksma- van den Heuvel ??? CDA, van Haersma Buma,CDA, Minister de Jager, M.G.J.Harbers ??? VVD, Stef Blok VVD, Pechtols D66, W. Koolmees??? D66, collega van Slob Christen Unie, Slob Christen Unie, Jolande Sap Groen Links, Ineke van Gent geroen Links Blije gezichten in de fractiekamer van D66 nadat er een akkoord is bereikt. Foto NRC / Maarten Hartman

‘Een huzarenstukje‘, ‘daadkracht’, ‘moed’ en niet te vergeten ‘historisch‘ en ‘uniek’. In die terminologie werd gisteren het gesloten akkoord van de ‘Kunduz-coalitie’ ontvangen. Maar het pakket waar de partijen VVD, CDA, D66, ChristenUnie en GroenLinks hun handtekening onder hebben gezet, lijkt verdacht veel op het Catshuisakkoord. Reden tot enthousiasme?

De voorstellen uit het akkoord

Wat gaat niét door:

Een aantal omstreden bezuinigingsplannen van het kabinet-Rutte, met een totale waarde van ruim 1 miljard euro, is van tafel.

  1. Het persoonsgebonden budget (150 miljoen)
  2. Passend onderwijs (100 miljoen)
  3. Natuur (200 miljoen)
  4. Griffierechten (240 miljoen)
  5. Huishoudinkomenstoets (54 miljoen)
  6. Preventieve/palliatieve zorg (100 miljoen)
  7. BTW Podiumkunsten (48 miljoen)
  8. Openbaar vervoer (100 miljoen)
  9. Eigen bijdragen GGZ (40 miljoen)
  10. Ontwikkelingshulp (de norm van 0,7% BNP wordt gehandhaafd).

‘Dit wurgakkoord bestaat uit nog grotere lastenverzwaring’

Financieel geograaf Ewald Engelen spreekt van een “wurgakkoord” dat gaat leiden tot een “dramatische boemerang“. Hij ziet vooral een “grotere lastenverzwaring” ten opzichte van het eerdere akkoord “om linksnijd” van Wilders ongedaan te maken. Engelen denkt dat Brussel straks als zondebok wordt aangewezen, met de volgende gevolgen:

Twitter avatar ewaldeng ewald engelen @kaatje36 scapegoating: Brussel, banken die niet uitlenen, vastgoedbubble die implodeert, wereldhandel die t laat afweten, hogere olieprijs

Ondertussen heerst bij macro-econoom Mathijs Bouman vooral blijheid.

Twitter avatar mathijsbouman Mathijs Bouman Is er echt een begrotingsakkoord? Dan diepe buiging voor Haagse politiek!

In zijn column voor het FD was Bouman ervan overtuigd dat de Kamer er niet in zou slagen een “stevige begroting voor 2013″ in elkaar te timmeren. Toen er toch een akkoord werd bereikt, plaatste hij de volgende comment bij zijn eigen column: “Zelden met zoveel plezier ongelijk gehad! Haagse politiek kan het dus wel, daadkracht tonen, maatregelen nemen, de 3% halen. Pet af en diepe buiging.”

Over de versoepeling van het ontslagrecht

Waar de ene econoom de versoepeling van het ontslagrecht toejuicht, ziet de andere (arbeids)econoom geen voordelen.

Twitter avatar mathijsbouman Mathijs Bouman Mijn favoriet: Ontslagrecht: wordt versoepeld. #akkoord
Twitter avatar dekkerronald Ronald Dekker @mathijsbouman Opmerkelijk. Levert geen stuiver op voor overheidsfinanciën en heeft geen nut voor de arbeidsmarkt. Is leuk voor werkgevers.

Catshuisakkoord vs. Wandelgangenakkoord. Zoek de verschillen

De btw-verhoging, de nullijn voor ambtenaren, hogere werkgeverslasten, versobering van de hypotheekrenteaftrek, hogere huren, het zwaarder belasten van rode diesel, het afschaffen van de onbelaste reiskostenvergoeding. Het zijn allemaal maatregelen die overeind zijn gebleven uit het Catshuisakkoord. Hier en daar aangepast, maar zij vormen nog steeds de belangrijkste posten om uit te komen op de Brusselse eis van drie procent.

Het zijn stuk voor stuk forse bezuinigingen, met onder meer effecten aan de onderkant van de arbeidsmarkt, waar een linkse partij als GroenLinks zich nog wel eens flink in kan verslikken. En dan is het de PvdA, nu weggehoond om hun buitenspelpositie, die hier mogelijk later de vruchten van plukt in een effectieve campagne tegen het akkoord. Het aangepaste bezuinigingspakket is nog niet doorgerekend door het Centraal Planbureau, maar een aantal economische effecten laten zich al raden.

Meer betalen voor shampoo en een flesje wijn

Zo moet de consument straks meer gaan betalen voor ‘luxegoederen’ en diensten. Denk daarbij niet alleen aan lcd-schermen en auto’s, maar ook aan zaken als shampoo, hondenbrokken, een flesje wijn, een bezoekje aan de kapper, stroom en gas. De verhoging van het algemene btw-tarief van 19 naar 21 procent levert 4 miljard op. De maatregel moet al per 1 oktober ingaan. De btw-verhoging zorgt voor hogere prijzen in de winkels en duurdere arbeid. Dat betekent minder bestedingen bij het grote publiek en rem op economische groei. En de nullijn voor de ambtenaren, die zorgt voor minder geld in de portemonnees van politieagenten en vuilnismannen, helpt daar ook niet aan mee.

‘Akkoord leidt tot begrotingseis die Brussel nu wil versoepelen’

Ondertussen is de 1,6 miljard die op zorg, één van de grootste en snelst groeiende kostenposten van de overheid, is ingeboekt nog niet ingevuld. En hoe zit het met de “grootste hervorming” van het kabinet; de Wet werken naar vermogen? Die maatregel staat op de lijst om controversieel te worden verklaard. Dat betekent dus een gat van 1,8 miljard in de begroting. En het korten op de kinderopvang? In het Kamerdebat donderdagavond zei Sap tegen Samsom dat ze die bezuinigingen na de verkiezingen hoopt te kunnen terugdraaien. Die uitspraak doet de inmiddels welbekende vraag rijzen: overleeft dit akkoord de verkiezingen?

Een akkoord bereikt onder druk van Brussel. Alles voor de drie procentsregel. En laat het nu nét de Europese Commissie zijn, die zich momenteel beraadt op versoepeling van die regel, uit angst dat een strakke naleving van het begrotingsbeleid onnodige schade zal toebrengen aan een reeks landen in de eurozone.